ένα μη κερδοσκοπικό και μη εμπορικό πολιτιστικό ιστολόγιο - a non profit and a non commercialized cultural blog

Πέμπτη, 4 Οκτωβρίου 2007

ΑΠΟ ΤΗ ΤΗΛΟ ΣΤΗ ΤΗΛΛΥΡΙΑ - FROM TYLOS TO TYLLIRIA

Τylos is an isolated, remote, and unspoiled Greek island in the Dodecanese. Tylliria, is situated at the north-eastern part of Cyprus, and is the most isolated and remote part of the island. It is so isolated, that is not even enluded in the "Lonely Planet" travel book which is known to go to unspoiled places all over the world. What does Tylos and Tylliria have in common except for their remoteness and isolation? Well,Tylliria takes its name from the island of Tylos! This is no co-incidence since its inhabitants who are known in Cyprus as "Tylliroi" were brought to settle here fromTylos in the 3rd century A.D. by Saint Helen, on her way to Jerusalem.

Tylliria is to Cyprus what is the Yukon to Canada, and Alaska to America. It is very sparsely populated, wild, and savagely beautiful. Very few tourists ever venture to this remote outpost, and Kato Pyrgos, the region's major village, still has the feeling of a Cyprus which has long been lost in other places. The people of Tylliria have lived in their isolation for many centuries up to the present day. Tylliria is the most poor of all ereas of Cyprus and its population has lived for most of their history, as poverty stricken, poor peasants, living off the selling of figs and the making of charcoals from trees cut down from the forests of their mountains. Pano Pyrgos, their original village which is build up in the mountains, is today almost deserted, as people have moved down to the coast and build their new village called Kato Pyrgos. In Pano Pyrgos, there still exists their church dedicated to Panagia Galοktisti-the Virgin Mary build from milk. The reason why it is called this way its because when they build the church they used milk enstead of water to make the mud for puting the stones together in building the church. This custom has lived on until the present day, and a few years ago all the villagers give their portion of milk to be used to renovate their church. It is said that the icon of the Virgin kept in the church was brought over from Tylos and was put there to protect them in their new land.The people of Tylliria are distinct of other Cypriots.They have kept their original place of origin alive in their hearts up to the present day, and when one visits Kato Pyrgos, he or she should not be surprised to see the name of TYLOS used for their stores and few small hotels. The Tylliria people are somewhat untrusting of others, often keeping to themselves, but at the same time their hospitality to strangers is unmatched from anywhere else on the island. Don't be surprised if you visit the local coffee houses and the cofee you drink is paid by some stranger you never saw before. In Tylliria, it is common for locals to do this for strangers visiting their village. Besides all these, a most unusual water spring exists near Pyrgos. This spring which takes its name from the village, and its called Pyrgos spring, dries up completely during the winter, and it runs fast with abundant water during the summer!

NOCTOC


Η Τήλος είναι ένα απομονωμένο, μακρινό, και άθικτο ελληνικό νησί στα Δωδεκάνησα. Η Τηλλυρία, βρίσκεται στο βορειοανατολικό μέρος της Κύπρου, και είναι το πιο απομονωμένο και απόμακρο μέρος του νησιού. Είναι τόσο απομονωμένο, που δεν περιέχεται ούτε καν στο ταξιδιωτικό βιβλίο "Λόνλι Πλάνετ" που είναι γνωστό για όλα τα άθικτα μέρη που πηγαίνει σε όλο τον κόσμο. Τι είναι αυτό που ενώνει τη Τήλο και τη Τηλλυρία από κοινού εκτός από την ανθεκτικότητα και την απομόνωση τους; Αυτό που συνδέει αυτούς τους δύο τόπους είναι το ότι η Τηλλυρία πήρε το όνομά της από το νησί Τήλος! Αυτό δεν είναι καθόλου σύμπτωση δεδομένου ότι οι κάτοικοι της, που είναι γνωστοί στην Κύπρο ως "Τήλλυροι" μεταφέρθηκαν για να εγκατασταθούν εδώ από την Τήλο τον 3 ο αιώνα μ.Χ. από την Αγία Ελένη, ενώ ήταν καθ’ οδόν προς στην Ιερουσαλήμ.
Η Τηλλυρία είναι για την Κύπρο αυτό που είναι το Γιούκον για τον Καναδά, και η Αλάσκα για την Αμερική. Είναι πολύ αραιά κατοικημένη, άγρια περιοχή- άγρια αλλά όμορφη, και πολύ λίγοι τουρίστες επιχειρούν να πάνε μέχρι σ΄αυτό το μακρινό θύλακα της Κύπρου. Ο Κάτω Πύργος, το σημαντικότερο χωριό της περιοχής έχει ακόμα το συναίσθημα μιας Κύπρου που χάθηκε πριν από πολλού. Οι άνθρωποι της Τηλλύριας έχουν ζήσει απομονωμένοι για πολλούς αιώνες μέχρι την παρούσα ημέρα. Ο λαός της Τηλλυρίας ήταν ο φτωχότερος από όλων των περιοχών της Κύπρου, και ο πληθυσμός της έχει ζήσει για το μεγαλύτερο μέρος της ιστορίας του, κτυπημένος από τη φτώχεια- απλοί αγρότες που ζούσαν από την πώληση των σύκων και την παραγωγή των ξυλανθράκων από τα δέντρα που έκοβαν και ακόμη κόβουν από τα δάση των βουνών τους.
Ο Πάνω Πύργος, το αρχικό τους χωριό, που είναι κτισμένο στα βουνά, σήμερα είναι σχεδόν εγκαταλειμμένο, δεδομένου ότι ο κόσμος έχει μετακινηθεί κάτω, προς την ακτή, όπου έχτισαν το νέο τους χωριό,τον Κάτω Πύργο. Στον Πάνω Πύργο ακόμα υπάρχει η εκκλησία τους που αφιερώθηκε στη Παναγία τη Γαλόκτιστη. Ο λόγος για τον οποίο καλείται με αυτό τον τρόπο είναι επειδή όταν έχτισαν την εκκλησία χρησιμοποίησαν γάλα αντί νερό για να κάνουν τη λάσπη και να ενώσουν τις πέτρες στην οικοδόμηση της εκκλησίας. Αυτή η παράδοση ζει μέχρι και σήμερα, καθώς πριν μερικά χρόνια, όλοι οι χωρικοί έδωσαν μέρος από τη παραγωγή του γάλακτος τους, για να ανακαινίσουν την εκκλησία τους. Λέγεται ότι την εικόνα της Παναγίας την έφεραν από την Τήλο και τέθηκε εκεί για να τους προστατεύσει στη νέα τους πατρίδα.
Οι άνθρωποι της Τηλλυρίας είναι ευδιάκριτοι από άλλων Κυπρίων. Έχουν κρατήσει την αρχική προέλευση τους ζωντανή στις καρδιές τους μέχρι σήμερα, και όταν επισκεφτεί κάποιος τον Κάτω Πύργο, δεν πρέπει να εκπλαγεί όταν δει το όνομα ΤΗΛΟΣ να χρησιμοποιήται για τα καταστήματα τους ή τα λίγα μικρά ξενοδοχεία που έχουν. Ο λαός της Τηλλυρίας είναι κάπως επιφυλακτικός με τους άλλους και κρατούν συχνά κάποια απόσταση, αλλά ταυτοχρόνως η φιλοξενία τους δεν συγκρίνεται με οπουδήποτε άλλο μέρος στο νησί. Μην μείνετε έκπληκτοι εάν επισκεφτείτε τα καφενεία του χωριού και ο καφές που θα πάρετε πληρωθεί από κάποιο κάτοικο του χωριού. Είναι κοινό για τους ντόπιους να το κάνουν αυτό για τους ξένους που επισκέπτονται το χωριό τους. Εκτός από όλα αυτά, μια πολύ ασυνήθιστη πηγή υπάρχει κοντά στο χωρίο Πύργος. Η πηγή του Πύργου που πήρε το όνομα της από το χωριό, στεγνώνει εντελώς κατά τη διάρκεια του χειμώνα, και τρέχει γρήγορη και άφθονη κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού!

NOCTOC

3 σχόλια:

  1. Μια και βρέθηκα εδώ - σε αυτή την υπέροχη και τόσο συγκινητική ανάρτηση για τους Τηλλύριους (ένας λόγος είναι και το ότι κατάγομαι από την Κάλυμνο), ίσως είναι ο καλύτερος χώρος για να αφήσω τις ευχές μου.
    Χριστός Ανέστη λοιπόν και νάστε πάντα καλά.

    Η φωτογραφία αυτών των ανθρώπων φοβερή! Αναρρωτιέμαι πώς και δέχτηκαν να σταθούν μπροστά στο φακό.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Αυτό το αφιέρωμα στην Τηλλυρία, το είχα γράψει πριν καιρό χωρίς ποτέ να διορθώσω ορισμένα λάθη μου. Σήμερα τα διόρθωσα:-) νομίζω.
    Υπάρχει και το ποιήμα "Αγία Τηλλυρία" το οποίο έχω αναρτήσει στο ιστολόγιο μου, και το τραγούδι "Αγία Τηλλυρία" από τον ομώνιμο δίσκο, το οποίο έχω αναρτήσει στο imeem.
    ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΝΕΣΤΗ, φίλη μου και σε σένα.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. Αγαπητέ ΝΟCTOC σε χαιρετώ και εύγε γιά την ωραία δουλειά.
    Με τη σειρά μου σου αφιερώνω το ποιηματάκι που γράφτηκε με αφορμή την πράξη του Δημάρχου Τήλου να τελέσει.... γάμον... Δεν διακατέχομαι από κακεντρέχεια ούτε και από υστερία..τό βρήκα λίγο αστείο και έκανα μιά περιδιάβαση..στό νησί των προγόνων μου..για λίγο υλικό και σάτιρα...σε 13 τετράστιχες στροφές.
    Σημ. Η διάταξη των λέξεων μπορεί να αλλοιωθεί λόγω του μικρού παραθύρου αλλά είναι σε τετράστιχη διάταξη.
    ΤΗΛΟΣ
    1.
    Η Τήλος η αέρινη καί θαλασσοβρεγμένη,
    μέσα στα Δωδεκάνησα είναι κι' αυτή γραμένη.
    Στήν Αιγηϊδα αναζητούν τα πατρογονικά της ,
    έβδομη νήσος στην σειρά στα τετραγωνικά της.
    2.
    Είναι νησάκι ορεινό χωρίς πολλές πεδιάδες,
    με γίδια και με βοοειδή και ικανούς ψαράδες!
    Οι κάτοικοι ανέρχονται γύρω στους πεντακόσους
    σε τρείς κυρίως οικισμούς αχ !.νάχαν κι'αλλους τόσους !
    3.
    Εις τα Λιβάδια κατοικούν περίπου οι τριακόσοι
    και στο Μεγάλο το Χωριό πιό πάνω από διακόσοι.
    στον Αγιο Αντώνιο κοντά δυό δωδεκάδες,
    και σκόρπιοι κάπου λιγοστοί άρχοντες και κυράδες !
    4.
    Στον Ομηρο αναφέρεται, έχει μιά ιστορία...
    το μαρτυρούν ανασκαφές και αρχαιολογία.
    Μιλούνε απο μόνα τους πάρα πολλά μνημεία
    το σπήλαιο στο Χαρκαδιό κι' η παλαιοντολογία !
    5.
    Το Χαρκαδιό ευρίσκεται στης Μυσσαριάς τα μέρη
    οπούμελλε καθηγητής στός φώς οστά να φέρει,
    των ελεφάντων που βρεθήκανε μεσ' το νεκροταφείο,
    και τώρα απ' τα ευρήματα θα δείτε στο Μουσείο.
    6.
    Εκεί που τρέχουν τα νερά λαχανικά θα βρείτε,
    αμύγδαλα και σιτηρά... μή παραξενευτείτε !
    Εχουνε κι' εσπεριδοειδή, μου τόπε η Σεμέλη,
    και το γνωστό της Τήλου μας το θυμαρίσιο μέλι !
    7.
    Ο Αγιος Παντελεήμονας την νήσο προστατεύει,
    και στου Ιούλη τις 27 απόδημους μαζεύει !
    Στ'ομορφο μοναστήρι του μεγάλο πανηγύρι,
    Τήλιοι συναθροίζονται σαν μέλισσες στη γύρη.
    8.
    Εκεί πλατάνια σκιερά σκορπάνε τη δροσιά τους
    και την κοιλάδα πράσινη κάνει η φυλλωσιά τους.
    Τα κυπαρίσσια, οι καστανιές προσθέτουν στην εικόνα
    και του τοπίου του ξηρού αλλάζουν τον κανόνα.
    9.
    Στην Εριστο απλώνεται ήσυχη παραλία
    γιά μπάνια, γιά κολύμβηση με άμμον εναλία.
    Το Κάστρο βρίσκεται ψηλά φτιαγμένο με λιθάρια
    και αγναντεύει του γιαλού βαθειά νερά καθάρια.
    10.
    Στήν Τήλο την αέρινη, στήν Τήλο του Αιγαίου,
    γίνοντ' ανδροφιλήματα εξ'έρωτος πηγαίου !
    Σε τελετή πολιτική και όχι σ'εκκλησία
    ο Δήμαρχος υπέγραψε γάμον με παρρησία !
    11.
    Δυό φίλοι, δυό παλιόφιλοι που ζούν αγαπημένοι,
    στην Τήλο αποφάσισαν να είναι κι' ενωμένοι
    Στόν Δήμαρχο κατέφυγαν και ζήτησαν τον Γάμον
    κι'αυτός αέρα! φώναξε ωσάν ..αιθεροβάμων !
    12.
    Κυρ Δήμαρχε πως τόκανε αυτό η αφεντιά σου,
    μήπως εσύ ηθέλησες Δόξαν εις το όνομά σου !
    Μήπως για πλάκα τόκανες, η καί φιλοξενίαν ,
    η πιό βαθειά αισθήματα και άκραν ευσπλαχνίαν ;
    13.
    Στήν Ρόδο τον καλέσανε εξήγηση να δώσει
    υπακοή στο Σύνταγμα ευθέως να δηλώσει.
    Ροδόσταμο δεν πρόκειται η Ρόδος να τον λούσει
    μάλλον θαρρώ εξάψαλμο αυτός εκεί θα ακούσει!

    Θα τα ξαναπούμε.
    Γειά και χαρά,
    Ευθύβουλος.

    ΑπάντησηΔιαγραφή