ένα μη κερδοσκοπικό και μη εμπορικό πολιτιστικό ιστολόγιο - a non profit and a non commercialized cultural blog

Σάββατο, 6 Δεκεμβρίου 2008

Η Μονή του Αγίου Σάββα της Καρόνος - The Monastery of Saint Savvas of Karonos

Η Μονή του Αγίου Σάββα της Καρόνος που βρίσκεται περίπου 3 χιλιόμετρα νοτιοανατολικά του χωριού Πραστειό των Κελοκεδάρων στη Πάφο, είναι ένα από τα πολλά άγνωστα αρχαία μνημεία που υπάρχουν κατάσπαρτα, αλλά και ξεχασμένα σε ολόκληρη την Κύπρο. Η Μονή αυτή, που ο Ναός της χρίζει άμεσης συντήρησης γιατί είναι έτοιμος να καταρρεύσει, ιδρύθηκε το 1120, και ο αρχικός Ναός της ήταν τρίκλιτος, αυτός με τη καμαρωτή στέγη που υπάρχει στις μέρες μας, είναι το μεσαίο κλίτος, που είναι και το μόνο που περισώζεται. Στις 7 Δεκεμβρίου του 1467, πυρκαγιά έκαψε την Μονή, αλλά σώθηκε ο Ναός της και μερικά υπόστεγα.Τον τότε καιρό, βασιλιάς στην Κύπρου ήταν ο Ιάκωβος Β', που θα ήταν και ο τελευταίος βασιλιάς της Κύπρου από την οικογένεια των Λουζινιανών. Ο Ηγούμενος της Μονής, Γεράσιμος, ζήτησε τη βοήθεια του, και στις 25 Φεβρουαρίου του 1468 ( ένα χρόνο αργότερα) ο βασιλιάς Ιάκωβος την ξανάκτισε και επίσης χάρισε στη Μονή τη σοδειά από σιτάρι και κριθάρι κάθε έκαστου έτους από ένα κτήμα του ονόματι Λακρίδα.

Νέος κτήτορας της Μονής εμφανίζατε λίγο πριν το 1521, κάποιος με το όνομα Κωνσταντίνος Κατζουριάς που ήταν αναγνώστης στη Μονή, και του οποίου η διακονία έχει να κάνει με την ανάγνωση αγιογραφικών κειμένων, κατά την τέλεση των Ιερών Μυστηρίων. Αυτός λιπών ο αναγνώστης μαζί με την γυναίκα του ανακαίνισαν την Μονή αλλά και αφιέρωσαν στο Ναό της και την άξια πολλής προσοχής εικόνα της Παναγίας της Οδηγήτριας που βρίσκεται σήμερα στο Βυζαντινό Μουσείο της Πάφου. Σύμφωνα με επιγραφές που βρίσκονται στο Ναό της Μονής, έγινε νέα οικοδόμηση του Ναού το 1533 από τον "της Κύπρου Ρηγός". Κατά αυτή τη περίοδο η Κύπρος ήταν κάτω από τους Ενετούς και Δόγης της Βενετίας ήταν τότε ο Andrea Gritti, ενώ ο κρατικός και στρατιωτικός αξιωματούχος της Βενετίας στη Κύπρο ήταν ο Stefano Tiepolo. Αυτό που είναι αξιοσημείωτο στη περίπτωση της Μονής του Αγίου Σάββα της Καρόνος, είναι ότι έτυχε οικονομικής και πολιτικής ευμένειας από δύο Φράγκους βασιλιάδες ενώ κατά αυτή την ιστορική περίοδο, η Ορθόδοξη Εκκλησία της Κύπρου, ήταν κάτω από τον σκληρό διωγμό της Λατινικής Εκκλησίας. Γιατί αυτή η Ορθόδοξη Μονή έτυχε τέτοιας αξιοπερίεργης ευμένειας και προστασίας από τους κυρίαρχους Λατίνους, δεν γνωρίζουμε.


Επί Τουρκοκρατίας η Μονή έγινε ενοριακή Μονή της Μητρόπολης Πάφου. Το 1742, ο τότε Μητροπολίτης Πάφου Ιωακείμ Γ', ο οποίος καταγόταν από τη Μαραθάσα (Μυριανθούσα) ανακαίνισε το Ναό της Μονής εκ βάθρων και από έξοδα δικά του έκτισε τη μεγάλη δεξαμενή της Μονής το 1748. Κατά το 1866 η κτηματική περιουσία της Μονής ανέρχετο στα 659 στρέμματα γης ενώ είχε και ένα Μετόχι στο χωριό Τραχυπέδουλα, αλλά και ακόμη ένα άλλο Μετόχι, κοντά και προς τα δυτικά του χωριού Πάνω Αρόδες, με τοιχογραφημένο Ναό αφιερωμένο στον Άγιο Σάββα, που σήμερα είναι ερειπωμένος.
Κατά την Αγγλοκρατία, ο Μητροπολίτης Πάφου Ιάκωβος Αντζουλάτος, ανακαίνισε τα κελιά και τα υποστατικά της Μονής, λίγο μετά το 1910. Έτσι, ενώ η Μονή του Αγίου Σάββα φαίνεται να ήταν πλούσια και καλά διατηρημένη, κατά τη δεκαετία του 1920, για άγνωστους λόγους, η αδελφότητα της Μονής διαλύθηκε, και ο Ηγούμενος πούλησε με κλήρο τα κτήματα και τα κελιά της Μονής στους κατοίκους του χωριού Τραχυπέδουλα. Από τότε, η Μονή έπεσε στη παρακμή και στη καταστροφή του χρόνου. Τα κελιά έχουν ερειπωθεί και ο Ναός είναι ετοιμόρροπος. Η Μητρόπολη Πάφου θέλει να αγοράσει τα κελιά από τους ιδιώτες κατόχους τους και να ανακαινίσει τη Μονή αλλά αυτοί αρνούνται να τα πουλήσουν, προτιμώντας να έχουν την ιδιοκτησία τους αλλά και να είναι ερειπωμένα. Η Μονή του Αγίου Σάββα της Καρόνος λειτουργείται από τους κατοίκους της Τραχυπέδουλας στις 5 Δεκεμβρίου που είναι και η γιορτή του Αγίου, και τη Δευτέρα του Πάσχα. Αξίζει να σημειωθεί ότι σε ολόκληρη την Κύπρο υπάρχει μόνο αυτός ο Ναός και ακόμη άλλος ένας που βρίσκεται στην καρδιά της παλιάς Λευκωσίας, αφιερωμένοι στον Άγιο Σάββα. Πρόσφατα, η κοινότητα του χωριού Ύψωνας στη Λεμεσό, αποφάσισε να ανεγείρει ναό αφιερωμένο στον Άγιο Σάββα. Επίσης το 2007, στην κοινότητα των Πάνω Αρόδων τέθηκε το αίτημα στη κυβέρνηση για την αναστήλωση του Ναού του Αγίου Σάββα στο χωριό τους, που παλιά ήταν Μετόχι του Μοναστηριού του Αγίου Σάββα, και έτσι, αν αυτό το αίτημα διεκπεραιωθεί, οι Ναοί στη Κύπρο που φέρουν το όνομα του Αγίου Σάββα θα γίνουν τέσσερις.

Το άθρο αυτό το έγραψε ο NOCTOC

The Monastery of Saint Savvas of Karonos is located about 3 km southeast of the village of Prasteio, which is in the district of Kelokedara in Paphos. The Monastery is one of many unknown ancient monuments that are found scattered, but also forgotten throughout Cyprus. This Monastery, whose church needs immediate maintenance because it's ready to collapse, was founded in 1120 and its church was originally a three-aisled basilica, the current arched roof church that exists today, is the middle aisle of that basilica and is the only one that survives. On December 7 in 1467, a fire burned the Monastery, but the church and same cells were saved. During that time, James II was King of Cyprus, who would also be the last king of Cyprus coming from the family of the French Lusignans. The then Abbot of the monastery, Gerasimos, requested his assistance, and on 25 February 1468 (a year later) king James rebuild the Monastery and also, from one of his land domains which had the name of Lakrida, gave to the Monastery, all the crops of wheat and barley, for each sussesive year thereafter.


At some time just before 1521, the new beneficiary of the Monastery, appears to be someone by the name of Constantine Katzourias who was a reader in the Monastery and whose ministries had to do with the reading of religious texts during the commission of the Holy Mysteries. This reader together with his wife, renovated the Monastery along with its church, and also dedicated the noteworthy and much attention deserving icon of the Virgin Mary which is now in the Byzantine Museum of Paphos. Accoding to inscriptions found on the walls at the church of the Monastery, the church was again renovated in 1533 by "the King of Cyprus". During this period Cyprus was under the Venetians and the Doge of Venice was Andrea Gritti, and the government and military official of Venice in Cyprus was Stefano Tiepolo. What is noteworthy about the case of the Monastery of Saint Savvas of Karonos, is that it acquired the economic and political favor from two Kings of the Franks (Westerners), while during this historical period, the Orthodox Church of Cyprus, was under fierce persecution by the Latin Church. Why this Orthodox Monastery was under such a peculiar favor and protection from the sovereign Latins, we do not know.


During the Turkish Period, the Monastery became a parish Monastery of the Bishopric of Paphos. In 1742, the then Bishop of Paphos Ioakim III, who came from the Marathasa (Myrianthousa) region, refurbished the church of the Monastery and and also payed from his own pocket the overall costs of building the big reservoir of the Monastery in 1748. In 1866, the real estate of the Monastery amounted to 659 acres of land, and it also had an estate of land and a farmhouse in the village of Trachipedoula, as well as another estate to the west of the village of Pano Arodes, with a frescoed church dedicated to Saint Savvas, which is now in ruins.
During British Rule, the Bishop of Paphos Iakovos Antzoulatos, refurbished and renovated the cells of the Monastery, shortly after 1910. Thus, the Monastery of Saint Savvas appears to be rich and well preserved, but during the 1920's, from some unknown reason the brotherhood of the Monastery was dismantled. The Abbot sold the land and the cells of the Monastery by lot, to residents of the village of Trachipedoula. From then on, the Monastery fell into decline and into the destruction of time. The cells have crumbled and the church is ready to fall down. The Bishopric of Paphos wants to buy the cells back from their private owners and to repair the Monastery, but they refuse to sell them, preferring to keep their property but also to keep the cells in ruins.
The Monastery of Saint Savvas of Karonos is given mass (divine service) by the inhabitants of Trachipedoula on December 5 which is the memory day of Saint Savvas, and on Easter Monday.
It is worth noting that throughout Cyprus there is only this church and one more situated at the heart of old Nicosia, dedicated to Saint Savνas. Recently, the community of the village Ypsonas in Limassol, decided to build a new church dedicated to Saint Savvas. Also in 2007, the community of Pano Arodes has applied to the government for the restoration of the church of Saint Savvas in their village, which before was part of the estate of the Monastery of Saint Savvas, so if this request is accomplished, the chuches in Cyprus bearing the name of Saint Savvas will become four.

This article was written by NOCTOC


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου