ένα μη κερδοσκοπικό και μη εμπορικό πολιτιστικό ιστολόγιο - a non profit and a non commercialized cultural blog

Κυριακή, 31 Αυγούστου 2008

ΤΑ ΘΑΥΜΑΤΑ ΤΗΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΤΗΣ ΤΡΟΟΔΙΤΙΣΣΑΣ - THE MIRACLES OF THE VIRGIN MARY OF TROODITISSA

Η Iερά Μονή της Παναγίας της Τροόδιτισσας είναι κτισμένη σε μια πευκόφυτη περιοχή του Τροόδους μεταξύ των χωριών Πλάτρες και Πρόδρομος. Η Μονή είναι υψηλότερη από κάθε άλλη Κυπριακή Μονή, αφού βρίσκεται 1.380 μέτρα πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας. Η Παναγία του Τροόδος έχει ονομαστεί και Παναγία Ολυμπία, αφού γειτνιάζει με το Όρος Όλυμπος που είναι και το υψηλότερο βουνό της Κύπρου και θεωρείται η Βασίλισσα του Κυπριακού Ολύμπου. Όμως, η Μονή της Παναγίας της Τροόδιτισσας ονομάζεται και Μονή της Παναγίας της Αφροδίτισσας, αφού η Παναγία έχει διαδεχθεί την Ακραίαν Αφροδίτην, που ελατρεύετο στην κορυφή του Τροόδους, στο Όρος Όλυμπος, κατά την αρχαιότητα. Όπως και η Ακραία Αφροδίτη προγενέστερα, έτσι και η Παναγία η Τροόδιτισσα είναι σήμερα γνωστή ότι φέρνει τη γονιμότητα σε στείρες γυναίκες.
Η ιστορία της Μονής αρχίζει από τον 8 ον αιώνα μ.Χ. Κατά την περίοδο της εικονομαχίας, ένας εικονολάτρης μοναχός, μετέφερε στην Κύπρο από την Μικρά Ασία, μία από τις 70 εικόνες της Παναγίας που αποδίδονται στον Ευαγγελιστή Λουκά. Αφού ο εν λόγω μοναχός έζησε για 25 χρόνια στο Μοναστήρι του Αγίου Νικολάου των Γάτων, στην περιοχή της Λεμεσού, αναχώρησε για το εσωτερικό του νησιού και μετέφερε την ιστορική εικόνα στο "Σπήλαιο της Τροοδίτισσας", όπου εγκαταστάθηκε και ο ίδιος μαζί με έναν άλλο μοναχό. Εκεί έζησαν όλη τους τη ζωή, οι δύο ανώνυμοι ασκητές, εκεί και ετάφησαν.
Γύρω στα 200 χρόνια μετά, κατά το 990, το Ιερό Σπήλαιο αποκαλύφθηκε στους Χριστιανούς με την εκεί φυλαγμένη πανέμορφη ζωγραφιά της Παναγίας. Σύμφωνα με τη παράδοση, ένας βοσκός, έχασε τη κατσίκα του κατά τη διάρκεια της νύχτας, ξαφνιάστηκε όταν είδε ένα ελαφρύ φως να εμφανίζεται ανάμεσα στα βράχια ψηλά στο βουνό, και με δέος διηγήθηκε για αυτή την ανακάλυψη στους χωριανούς του. Για αρκετό καιρό το μυστηριώδες φως παρατηρήθηκε να λάμπει μέσα στη νύχτα, αλλά κανείς δεν τόλμησε να επιχειρήσει για την εξακρίβωση του. Με το καιρό,αποφάσισαν να ενημερώσουν τις Αρχές της Εκκλησίας, όπου απεφάνθη ότι ένας ιερέας θα έπρεπε να συνοδεύει την ομάδα που θα ερευνούσε αυτό το μυστήριο. Όταν έφθασαν κοντά στο φως, ανακάλυψαν το σπήλαιο μαζί με την εικόνα της Παναγίας αλλά κανένα ανθρώπινο ίχνος. Το ανεξιχνίαστο μυστήριο προκάλεσε μεγάλο ενθουσιασμό και ταραχή στη συνείδηση της Εκκλησιαστικής Αρχής, διαπιστώθηκε ότι, καθώς το φαινόμενο του φωτός ήταν θαυματουργό, αυτό βάρυνε τους ανθρώπους να κτίσουν ένα μοναστήρι πάνω από το τοπίο όπου έγινε η εμφάνιση του,και να τιμήσουν το πλέον ιερό σπήλαιο. Αόρατη όμως δύναμη εμπόδιζε τη μεταφορά του νερού που χρειαζόταν για τη κατασκευή της οικοδομής. Οι στάμνες γλιστρούσαν από τους ώμους των εργατών και έσπαζαν πάνω στους βράχους, ενώ ότι κτιζόταν τη μέρα, γκρεμιζόταν τη νύκτα. Κάποιο πρωί, μία στάμνα γεμάτη νερό ανακαλύφθηκε προς τα δυτικά του σπηλαίου, που ήταν πιο χαμηλά και σε ομαλό χώρο. Ήταν καταφανές ότι Άγγελος Κυρίου την είχε τοποθετήσει εκεί, για να φανερώσει το σημείο όπου ήταν κρυμμένη μια πηγή και υπήρχε θέση ευνοϊκή για το ιερό κτίσμα. Πράγματι, η πηγή ανακαλύφθηκε, και η Μονή κτίστηκε εκεί κοντά χωρίς κανένα εμπόδιο πλέον. Όταν τελείωσε το κτίσιμο της Μονής, η εικόνα της Παναγίας της Τροόδιτισσας που βρέθηκε στο σπήλαιο τοποθετήθηκε στο Ναό συνοδευόμενη από λαμπρή τελετή.
Τα χρόνια πέρασαν, και η φήμη της Μονής μεγάλωσε με την άφιξη ενός άτεκνου βουλευτή υψηλής θέσης με το όνομα Ιωάννη, που ήρθε από την Βηρυττό μαζί με τη σύζυγο του, για να προσκυνήσουν και να παρακαλέσουν τη Θεοτόκο να τους βοηθήσει να αποκτήσουν παιδί και σαν αντάλλαγμα υποσχέθηκαν να το αφιερώσουν στη Μονή. Μετά από τις θερμές τους ικεσίες η σύζυγος του συνέλαβε και γέννησε γιο, ο οποίος και βαπτίστηκε στο ναό της Τροοδίτισσας. Όταν το παιδί ενηλικιώθηκε, οι γονείς του το προσέφεραν στη Μονή κατά την υπόσχεση τους. Μετά από δέκα χρόνια επέστρεψαν στη Μονή για να το εξαγοράσουν. Οι πατέρες δεν επέτρεπαν την αναίρεση της υπόσχεσης που έδωσαν, όμως οι γονείς επέμεναν. Τότε συνέβηκε το εξής θαύμα: καθώς ευρίσκοντο στην εκκλησία, μία μεγάλη πέτρα έπεσε από τον τοίχο του ναού η οποία θα σκότωνε τον νεαρό που στεκόταν από κάτω εκείνη στη στιγμή. Αμέσως η θαυματουργή εικόνα της Παναγίας κινήθηκε από τη θέση της και σκέπασε το παιδί. Έτσι το έσωσε από βέβαιο θάνατο και δέχθηκε αυτή το κτύπημα της πέτρας η οποία μένει από τότε μέχρι σήμερα σφηνωμένη στη πίσω πλευρά της εικόνας. Το παιδί όταν είδε το θαύμα έμεινε στη Μονή, έγινε μοναχός, και έζησε εκεί μέχρι το τέλος της ζωής του. Από τότε η πέτρα αυτή θεραπεύει μικρά παιδιά τα οποία πάσχουν από τρίξιμο των δοντιών, αρκεί βεβαίως να τα πάρουν και να την ασπασθούν.
Ένα άλλο θαύμα της Παναγίας της Τροόδιτισσας που σχετίζεται με την γονιμότητα στις στείρες γυναίκες είναι το ακόλουθο: Μια μέρα κατά το 1864 κάποια κυρία που είχε μεγαλώσει πολύ και δεν μπορούσε πλέον να τεκνοποιήσει, επισκέφθηκε τη Μόνη και παρακάλεσε τη Παναγία της Τροόδιτισσας να της χαρίσει την ευτυχία να γίνει μητέρα. Η επιθυμία της γυναίκας εισακούστηκε από την Θεοτόκο που της εκπλήρωσε το επιθυμητό αποτέλεσμα. Σαν ευχαριστία η γυναίκα αυτή δώρισε στην Παναγία την όμορφη ασημένια ζώνη με τις μεγάλες πόρπες την οποία φορούσε κατά την εγκυμοσύνη της. Σήμερα περιζώνει την εικόνα της Παναγίας της Τροόδιτισσας και όποια γυναίκα δεν μπορεί να τεκνοποιήσει έρχεται στη Μονή και ο ιερoμόναχος την δένει γύρο από τη μέση της. Έτσι πιστεύεται ότι θα γίνει μητέρα.
Εκτός από το να δίνει γονιμότητα στις στείρες γυναίκες, η Παναγία της Τροόδιτισσας κάνει και άλλα πάμπολλα θαύματα. Αποτρέπει τη θεομηνία του χαλαζιού και καταπαύει την ανομβρία.

The Monastery of the Virgin Mary (Panagia) of Trooditissa is built at a pine covered area of Troodos between the villages of Platres and Prodromos. The Monastery is build higher than any other Monastery in Cyprus as it is situated 1,380 metres above sea level. The Virgin Mary of Troodos has also been named Virgin Mary the Olympian, a name given due to Mount Olympus, which is the highest mountain in Cyprus and for this reason she is considered to be the Queen of the Cypriot Olympus. However, the Monastery of the Virgin Mary of Trooditissa is also called the Μonastery of the Virgin Mary of Aphroditissa since the Virgin Mary has succeeded Aphrodite Akraia (Aphrodite of the high mountain) who was worshiped on top of Troodos, on Mount Olympus, during antiquity. Like Aphrodite Akraia in earlier times, the Virgin Mary of Trooditissa is today known to bring fertility to sterile women.
The history of the Monastery goes back to the 8th century A.D. During the iconoclastic period an iconolatric monk, brought to Cyprus from Asia Minor, one of the 70 icons of the Virgin attributed to the Evangelist Luke. After living for 25 years at the Monastery of St. Nicholas of the Cats in the area of Lemasol, the monk left for the interior of the island and took the historic icon with him to the "Cave of Trooditissa" where he took refuge along with another monk. There, at this cave, the two anonymous hermits lived their lives, and there, they were also buried.
About 200 years later, in 990, the Holy Cave was revealed to the Christians along with the beautiful icon of the Virgin Mary. According to tradition, a shepherd lost his goat during the night, he was surprised when he saw a light appearing among the rocks high on the mountain, and with awe he told about his discovery to the other villagers. For some time the mysterious light was to be seen shining in the night, but nobody dared to attempt to find out what it was. One day, they decided to inform the authorities of the Cypriot Church, where it was decided that a priest should accompany the team that was to investigate this mystery. When they arrived near the light high on the mountain, they discovered the cave with the icon of the Virgin Mary, but there was no human presence there. The inexplicable mystery had caused great enthusiasm and excitement in the minds of the Ecclesiastical Authority, which came to the conclusion that as the phenomenon of light was a miracle, it was people's responsibility to build a Monastery on the spot where the light had appeared in order to honor the Holy Cave. However, an invisible power prevented the transfer of water needed for the construction of the monastery. The clay pots slid from the shoulders of workers and broke on the rocks, while what was build during the day, fell into ruins during the night. One morning, a pot full of water was discovered to the west of the cave which was at a lower and a leveled place. It was certain that an Angel of God had placed the pot there in order to reveal the place where a hidden spring was situated also indicate a much more suitable place for the Monastery to be build. And so it was, the spring was discovered and the Monastery was built near by without any more obstacles. When the building of the Monastery was finished, the icon of the Virgin Mary of Trooditissa which was found in the cave was enthroned in the church accompanied by a brilliant ceremony.
The years passed and the reputation of the Monastery grew with the arrival of a childless man of a high position, a Minister by the name of John, who came from Beirut along with his wife in order to kiss the icon and plea to the Virgin Mary to help them have a child and in exchange they promised to devote that child to the Monastery. After these heart braking pleas, his wife conceived a baby and gave birth to a son who was baptized at the church of Trooditissa. When the boy came of age his parents offered him to the Monastery as was their promise. However, after ten years had passed they returned to the Monastery to buy him back. The Fathers of the Monastery did not allow the negation of the given promise but the parents insisted. Then the following miracle happened: while they were in church, a huge rock fell from the wall of the building which was going to kill the young man who was standing beneath it during that time. The miraculous icon of the Virgin moved from its position and covered the boy right away. This way he was saved from sure death and the Virgin accepted to be hit by the stone instead. This stone remains from that time to the present day stuck at the back side of the icon. When the boy saw this miracle he stayed at the Monastery and he became a monk where he lived the rest of his life until his death. From then on, the stone which is stuck at the back side of the icon of the Virgin Mary of Trooditissa cures young children who suffer from teeth griding but they must be brought there and kiss it first.
Another miracle by the Virgin Mary of Trooditissa associated with fertility in sterile women is as follows: One day during the year of 1864, a lady who had grown too old and could no longer conceive children, visited the Monastery and asked the Virgin Mary of Trooditissa to give her the happiness of becoming a mother. The desire of the woman was heeded by the Virgin Mary who fulfilled the desired result. As a token of thanks, the woman gave to the Virgin Mary the beautiful silver belt with the large buckles which she was wearing during her pregnancy as a present. Today ,this belt is suspensed around the icon of the Virgin Mary of Trooditissa, and any woman who cannot conceive children comes to the Monastery and the Ieromomach (monk priest) fastens it round her waist. In doing so, it is believed that she will become a mother.
Apart from giving fertility to sterile women, the Virgin Mary the Trooditissa makes many other miracles. She prevents the disaster of hail and stops droughts.

Πέμπτη, 28 Αυγούστου 2008

Η ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΤΗΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΤΗΣ ΧΡΥΣΟΡΡΩΓΙΑΤΙΣΣΑΣ - THE MONASTERY OF THE VIRGIN MARY OF CHRYSOROGIATISSA

Η μεγαλοπρεπής και πανέμορφη ιστορική Μονή της Παναγίας της Χρυσορρωγίατισσας ή Χρυσορροϊάτισσας βρίσκεται περίπου δύο χιλιόμετρα νοτιοδυτικά του χωριού Πάνω Παναγιά στη Πάφο. Η Μονή πήρε το όνομα της από την εικόνα της Παναγίας η οποία προσφέρει χρυσό γάλα από χρυσές ρώγες και για αυτό λέγεται χρυσογαλακτούσα και χρυσορρωγιάτισσα. Σήμερα όμως, ίσως από πουριτανική σεμνοτυφία, λανθασμένα εξηγείται στους τουρίστες αλλά και στους Κυπρίους ότι αποκαλείται έτσι από κάποιο χρυσό ρόδι, ή γιατί είναι κτισμένη σε βουνό με το όνομα Ρογιά. Η προσκυνηματική και θαυματουργή εικόνα της Παναγίας της Χρυσορρωγιάτισσας που είναι δεξιοκρατούσα στον τύπο της Ελεούσας πιστεύετε ότι είναι μία από τις εβδομήντα που ζωγράφισε ο Ευαγγελιστής Λουκάς. Σύμφωνα με την παράδοση, η εικόνα ρίχτηκε στη θάλασσα της Ισαυρίας στη Κιλικία, από μια ευλαβή γυναίκα κατά την περίοδο της εικονομαχίας για να σωθεί από την καταστροφή και τα κύματα την μετέφεραν στο λιμανάκι του χωριού Αχέλειας, γνωστό ως Μουλιά, στη Πάφο όπου έμεινε σε μικρό σπήλαιο για 400 περίπου χρόνια. Το δεκαπενταύγουστο του 1152, ο ασκητής Ιγνάτιος οδηγούμενος από μεγάλο φως βρήκε την εικόνα και τη μετέφερε στο ασκητήριο του στο βουνό Κρεμαστή. Με υπόδειξη της Παναγίας ο Ιγνάτιος μετέφερε την εικόνα από το ασκητήριο του και ανέγειρε την πρώτη μικρή Μονή της Χρυσορρωγιάτσσας στο σημείο όπου βρίσκεται σήμερα. Παλιά η Μονή ήταν ένα φτωχό μετόχη του Κύκκου αλλά κατέστη αυτοτελής όταν Μητροπολίτης Πάφου ήταν ο Άγιος Πανάρετος (1768-1790) ο οποίος μερίμνησε το 1768 και έκτισε το σημερινό ναό της Μονής που είναι μονόκλιτη βασιλική και αντικατέστησε την παλιά μικρή εκκλησία. Στα χρόνια της Τουρκοκρατίας και στα πρώτα χρόνια της Αγγλοκρατίας η Μονή της Χρυσορρωγιάτισσας είχε στην κατοχή της αρκετά κτήματα και ελαιόδεντρα σε χωριά των επαρχιών Πάφου, Λεμεσού και Λάρνακας καθώς και δύο μικρά μετόχια ανά ένα στις πόλεις Λευκωσία και Λεμεσό. Σταδιακά όμως τα περισσότερα εκποιήθηκαν και η κτηματική περιουσία της μειώθηκε σημαντικά. Στις 24 ς Οκτωβρίου του 1967 η Μονή αποτεφρώθηκε αλλά ξανακτίστηκε κατά το παλιό πρότυπο. Στις μέρες μας η Μονή δεν έχει μοναχούς όμως διαμένει εκεί ο Ηγούμενος της Αρχιμανδρίτης Διονύσιος. Στη Μονή υπάρχει οινοποιείο το οποίο ανάγεται από το 1751. Σήμερα το κρασί της Μονής θεωρείται άριστης ποιότητας αφού απέσπασε βραβεία σε διεθνείς διαγωνισμούς. Σημαντική για την ιστορία της Μονής είναι η χαλκογραφία της Παναγίας της Χρυσορρωγιάτισσας με δέκα μικρογραφίες στο πλαίσιο της όπου διηγούνται την ίδρυση του Μοναστηριού και τα Θαύματα της Παναγίας. Τη χαλκογραφία είχε παραγγείλει ο Ιωακείμ, ένας πολύ δραστήριος ηγούμενος της Μονής (1794-1821) στον Ιωάννη Κορνάρο από την Κρήτη ο οποίος εργαζόταν τότε στην Κύπρο. Οι Παραστάσεις αυτές αναφέρονται στην ιστόρηση της εικόνας από τον Απόστολο Λουκά και την θαυματουργή μεταφορά της στην Κύπρο καθώς και σε έξι θαύματα που της αποδίδονται. Τρία από τα θαύματα που αποδίδονται στην εικόνα αναφέρονται σε επώνυμα πρόσωπα της εκκλησιαστικής και πολιτικής ζωής του νησιού τον 18ο αιώνα. Το πρώτο αφορά τον Αρχιεπίσκοπο Χρύσανθο και Μητροπολίτες Πάφου Πανάρετο, Κιτίου Μελέτιο, και Κυρηνείας Σωφρόνιο οι οποίοι είχαν μεταβεί το 1783 στην Κωνσταντινούπολη για να επιδιώξουν την αντικατάσταση του γνωστού για τη σκληρότητα του Οθωμανού διοικητή της Κύπρου Χατζή Μπακκή αγά. Όπως χαρακτηριστικά σημειώνεται, το πλοίο που μετέφερε τους αρχιερείς είχε κινδυνεύσει να βουλιάξει από θαλασσοταραχή. Μετά όμως από επίκληση της Θεοτόκου η τρικυμία κατέπαυσε και οι αρχιερείς σώθηκαν. Το δεύτερο θαύμα αφορά τον Μητροπολίτη Κιτίου Μελέτιο ο οποίος κρατήθηκε στην Κωνσταντινούπολη από Οθωμανό ναύαρχο. Λυτρώθηκε όμως μετά που επικαλέσθηκε τη Θεοτόκο. Το δε τρίτο θαύμα αναφέρεται στον δραγουμάνο του νησιού Χατζηγεωργάκη Κορνέσιο ο οποίος δοκιμάστηκε τόσο στην Κύπρο όσο και στην Κωνσταντινούπολη από τις επιβουλές των Οθωμανών. Η Θεοτόκος όμως τον ενίσχυσε και τον βοήθησε να ξεφύγει από τους δουλοπλόκους εχθρούς του. Το τέταρτο θαύμα που εικονίζεται στην χαλκογραφία αφορά κάποια αιρετική η οποία προσπάθησε να εισέλθει στον ναό της Χρυσορρωγιάτισσας. Εμποδίστηκε όμως από άγγελο που κρατούσε ρομφαία. Τότε η γυναίκα αντιλήφθηκε την πλάνη της και αφού εξομολογήθηκε εισήλθε στον ναό ως Ορθόδοξη οπότε και προσκύνησε την εικόνα της Θεοτόκου. Το πέμπτο θαύμα αναφέρεται στη θαυμαστή σωτηρία από την Παναγία κάποιου Χριστιανού ο οποίος είχε φυλακιστεί άδικα από τους κατακτητές και επιέζετο να αλλαξοπιστήσει. Από τότε η Παναγία της Χρυσορρωγιάτισσας έγινε και προστάτιδα για τους κατάδικους που ζητούν τη συμπόνια της και προσεύχονται κοντά της για να διαφύγουν τη σύλληψη ή στέλνουν ένα μέλος τις οικογένειας τους για να την παρακαλέσει για μια ποιο ελαφριά ποινή. Το δε τελευταίο θαύμα αφορά τη θεραπεία από την Παναγία μίας γυναίκας η οποία κινδύνευε να τυφλωθεί. Όπως και η εικόνα της Παναγίας του Κύκκου η εικόνα της Παναγίας της χρυσορρωγιάτισσας είναι σκεπασμένη από πέπλο και κανένας δεν επιτρέπεται να την δει. Η εικόνα το Χριστού στη Μονή της Χρυσορρωγιάτισσας θεραπεύει τη λέπρα.

Η ΕΞΕΓΕΡΣΗ ΤΗΣ ΜΟΝΗΣ ΧΡΥΣΟΡΡΩΓΑΤΙΣΣΑΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΤΟΥΡΚΟΚΡΑΤΙΑ

Από τα πρώτα χρόνια της Τουρκοκρατίας στην Κύπρο Τούρκοι εγκαταστάθηκαν στο χωριό Λαπηθιού το οποίο βρίσκεται κοντά στη Μονή της Παναγίας της Χρυσορρωγιάτισσας. Εγκαταστάθηκαν πρώτα ως μισθωτοί της Μονής και αργότερα ως κύριοι και μετέτρεψαν τον Ιερό Ναό του Αγίου Κηρύκου του χωριού σε τζαμί. Κατά το 1794 έγινε εξέγερση κατά των Τούρκων κάτω από την υποκίνηση του Ηγουμένου της Μονής, Ιωακείμ. Ο Χατζή Γεώργης από το χωριό Πάνω Παναγιά που ήταν επί κεφαλής των μοναχών και των Ελλήνων κατοίκων των γύρω χωριών αποκατέστησε τη Χριστιανική λατρεία στον βεβηλωμένο Ναό και κατέλαβε επίσης το τσιφλίκι του χωριού το οποίο είχε περιέλθει εξ αρπαγής στη κατοχή του Τούρκου Σουλεϊμαν Χαλέρι και των κληρονόμων του. Η Οθωμανική Κυβέρνηση αντέδρασε αμέσως και η εξέγερση καταπνίγηκε. Με αυτοκρατορικό διάταγμα διατάχθηκε η αποκεφάλιση του αρχηγού της εξέγερσης Χατζή Γεώργη, η απόδοση του τζαμιού στη κοινότητα της Λαπηθιούς, και η επιστροφή του τσιφλικού στους δικαιούχους. Οι Τούρκοι δεν θανάτωσαν τον Ηγούμενο Ιωακείμ σεβόμενοι την ηλικία του. Το Ελληνικό χωριό Λαπηθιού που με αυτό τον τρόπο έγινε Τουρκικό σήμερα είναι ακατοίκητο.

The magnificent and beautiful historic Monastery of the Virgin Mary (Panagia) Chrysorrogiatissa is about two kilometres southwest of the village of Pano Panayia in Paphos. The Monastery took its name from the icon of the Virgin Mary which offers golden milk from golden breast nipples and that's why she is called Chrysogalaktousa and Chrysorrogiatissa. Today however, perhaps out of puritan modesty, it is mistakenly explained to tourists but also to Cypriots, that it is called so because it is named after a golden pomegranate, or because it is built on a mountain by the name of Rogia. The venerated and miraculous icon of Panagia Chrysorogiatissa whο is holding Christ from the right arm is of the Panagia Eleousa type and is believed to be one of the seventy icons which were painted the Evangelist Luke. According to tradition, the icon was thrown into the sea of Isafria in Cilicia by a pious woman during the iconoclastic period in order to save it from destruction. The waves brought it to the little port of the village of Acheleia, known as Moulia, in Paphos and stayed in a small cave for 400 years. During the 15th of August (day of the Dormition of the Virgin Mary) of 1152, the hermit Ignatios guided by a big light, found the icon and took it to his hermitage at the mountain of Kremasti. By the designation of the Virgin Mary Ignatios transferred the icon from his hermitage and build the first small Monastery of Chrysorrogiatissa at the location where it is found today. During old times, the Monastery was a poor holding belonging to the Kykkos Monastery, but it became independent when Bishop of Paphos was Saint Panaretos (1768-1790), who took the initiative in 1768 and built the present church of the Monastery, which is a single-roomed basilica, replacing the old small church. In the years of the Ottoman rule and the early years of British rule the Monastery of Chrysorrogiatissa was in possession of large amount of land and olive trees in the villages of the provinces of Paphos, Lemasol and Larnaca and had two small holdings, one of each at the cities of Nicosia and Lemasol. Gradually however, most of the land was lost and its real estate assets were greatly reduced. On October 24, in 1967, the Monastery was burned down but was rebuild according to the original building. In the present time, the Monastery does not have any monks but the Abbot of the Monastery, Archinadrite Dionysios, is staying there. There is a winery at the monastery which dates from 1751. Today the wine of the Monastery is considered of excellent quality having won several prizes in international competitions. Of great importance to the history of the Monastery is the engraving box of the icon of Panagia Chrysorrogiatissa having ten miniature engravings on the box cover telling the story about the foundation of the Monastery and the miracles of the Virgin. It had been ordered by Ioakim (1794-1821) to the religious painter, John Kornaro from Crete, who was then working in Cyprus. These engraved images are depicting the story of the icon which was painted by Apostle Luke and its miraculous transportation to Cyprus as well as depicting six other miracles. Three of the miracles depicted on the icon box refer to people who were prominent in the ecclesiastical and political life of the island during the 18th century. Τhe first miracle refers to Archbishop Chrysanthos and the Mitropolites of Paphos Panaretos, Meletios of Kition, and Sofronios of Kyrenia, who had in 1783 taken a journey to Constantinople seeking the replacement of the Ottoman governor of Cyprus, Hadji Bakki Aga,who was famous for his cruelty. As the features of the engravings depict, the ship carrying the Hierarchs was exposed to rough waves in the sea and was about to sink. However, after invoking the help of the Virgin Mary, the sea storm passed and the Hierarchs were saved. Τhe second miracle concerns the Metropolitan of Kition Meletios, who was detained in Constantinople by an Ottoman admiral.He was saved, but only after he invoked the help of the Mother of God. Τhe third miracle refers to the Dragoman of the island, Hadjigeorgakis Kornesios, who became witness in both Cyprus and Constintinople to the threats of the Ottomans. However, the Mother of God strengthened and helped him to escape from his enemies. Τhe fourth miracle, which is depicted in the engravings involves a heretical woman who tried to enter the church of Chrysorrogiatissa. However, she was barred from entering by an angel holding a large sword. The woman then realized the error she committed, and after taking confession, she entered the church as an Orthodox Christian, and kissed the icon of the mother of God. Τhe fifth miracle refers to the miraculous salvation of a Christian by the Virgin Mary, who was unjustly imprisoned by the conquerors who were forcing him to change his religion. From then on the Virgin Mary (Panagia) of Chrysorrogiatissa, became the guardian for convicts who seek her compassion and pray to her for escape of arrest, or by sending a member of their family to plead to her for a lighter sentence. In regards to the last miracle, it's about a woman who almost went blind but was cured by the Virgin Mary. Like the icon of the Virgin Mary of Kykkos Monastery, the icon of the Virgin Mary of Chrysorrogiatissa is also covered by veil and nobody is allowed to see her.T he icon of Christ in the Monastery of Chrysorrogiatissa cures leprosy.

ΤΗΕ REVOLT OF CHRYSORROGATISSA DURING TURKISH RULE

From the early years of the Turkish occupation of Cyprus, Turks settled in the village of Lapithiou, which is near the Monastery of the Virgin mary of Chrysorrogiatissa. They first settled as employees of the monastery and later as Masters, turning the Holy Church of Saint Kirykas in the village into a mosque. During 1794, a revolt against the Turks took place under the instigation of the Abbot of the monastery, Ioakeim. Hadji Georgis from the village of Pano Panagia, who was the leader of the monks and the Greek inhabitants of the surrounding villages, restored the profaned church back to Christian worship, and also captured the manor or estate of the village which had come in possession of a plundering Turk by the name of Souleiman Chaleri and his heirs . The Ottoman government reacted immediately and the uprising was crushed. By imperial decree it was ordered that the head of the leader of the revolt, Hadji Giorgis, be cut off, the return of the mosque to the community of Lapithiou, and the return of the estate to their rightful owners. The Turks did not kill Abbot Ioakim, respecting his old age. The Greek village of Lapithiou which thus became Turkish is currently uninhabited.

Κυριακή, 24 Αυγούστου 2008

Η ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΑΓΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΜΑΥΡΟΒΟΥΝΙΟΥ ΣΤΗ ΚΥΠΡΟ - THE MONASTERY OF SAINT GEORGE MAVROVOUNIOU IN CYPRUS

Η Ιερά Μονή του Αγίου Γεωργίου του Μαυροβουνίου είναι ένα σχετικά άγνωστο ανδρικό μοναστήρι της Κύπρου και βρίσκεται κοντά στο χωριό Τρούλλοι στην επαρχία της Λάρνακας. Κανείς δεν γνωρίζει την αρχή της ιστορίας της Μονής αλλά κατά τον R. Gunnis (1936) το μοναστήρι θα πρέπει να ήταν των Βυζαντινών χρόνων. Είναι σίγουρο όμως ότι το μοναστήρι είναι πολύ παλιό αφού για το οποίο κάνει αναφορά ο Άγιος Νεόφυτος ο Έγλειστρος (1134-1214). Αν και η ιστορία του είναι άγνωστη, σύμφωνα με τις παραδόσεις της περιοχής το μοναστήρι ήταν κάποτε σημαντικό. Κατά τα Μεσαιωνικά χρόνια το μοναστήρι ίσως να ήταν γυναικείο, γιατί ένας από τους λόφους εκεί είναι γνωστός ως ο λόφος των Καλογραιών.
Ο ναός του μοναστηριού είναι αφιερωμένος στον Άγιο Γεώργιο τον Μαύρο που προφανώς πήρε το επίθετο αυτό από το σκούρο χρώμα των χωμάτων τέρρα ούμπρα στους λόφους της περιοχής. Ο ναός ανακαινίστηκε τον 18ο αιώνα με αποτέλεσμα να μη μείνουν παρά ελάχιστα ίχνη του αρχικού οικοδομήματος. Από ανακαινίσεις καταστράφηκαν επίσης το παλαιό εικονοστάσιο και η παλαιά αγία τράπεζα όπως και παλαιές εικόνες.
Ο Ρώσος περιηγητής μοναχός Β. Μπάρσκι που επισκέφθηκε την Μονή το Δεκέμβριο του 1735 γράφει:

"Λίγες μέρες αργότερα επισκέφθηκα τη μικρή Μονή του Αγ. Γεωργίου. Η μικρή αυτή Μονή βρίσκεται στα σύνορα της αρχιεπισκοπικής περιφέρειας μεταξύ μικρών και γυμνών βουνών μέσα σε κοιλάδα και ομαλό και ωραίο μέρος με υγιή αέρα και πηγαίο νερό. Περιβάλλεται από αρκετά οπωροφόρα δέντρα, κυρίως ελιές και συκαμιές. Οι μοναχοί ζουν από τις κατσίκες και το μετάξι. Η Μονή αυτή ανοικοδομήθηκε κατά τα τελευταία χρόνια υπό τουρκική κατοχή. Έχει λίγους μοναχούς, δύο τρία- κελιά, ένα μικρό αλλά ωραίο και καλά διατεταγμένο ναό, ο οποίος έχει μια καμπουρωτή στέγη, δύο εισόδους και λιθόστρωτο πάτωμα''.

Μεταξύ του 19ου αιώνα και μέχρι το 1994 η Μονή είχε ερημωθεί και μόνο ο ναός υφίστατο ενώ από τα μοναστηριακά οικοδομήματα ελάχιστα ίχνη υπήρχαν. Το μέρος έμοιαζε με ερημοκλήσι παρά με Μονή. Όμως ο προϊστάμενος σήμερα της Μονής, Αρχιμανδρίτης Συμεών, ανοικοδόμησε τη Μονή εξ ολοκλήρου και μετακόμισε εκεί μαζί με τους μοναχούς του, ένας εκ των οποίων ήταν και ο νην Μητροπολίτης Μόρφου, Νεόφυτος. Από τότε η Μονή έγινε πνευματικό κέντρο της γύρο περιοχής.
Ο π. Συμεών Συμεού φωτογράφησε πλήθος παλιών εικόνων της Κύπρου, αναγνώρισε πολλά νέα ονόματα αγιογράφων, ιδιαίτερα της εποχής της τουρκοκρατίας και συνεχίζει έτσι επιτυχώς τη θρησκευτική αυτή τέχνη των προγόνων πατριωτών του. Το γραφείο του στην αναστηλωμένη πλέον Μονή με το καθολικό και τα προκτίσματα, χάρη στις εργώδεις προσπάθειες του, διατηρεί σήμερα πλήθος αναρτημένων εικόνων, μερικών παλιών και των περισσοτέρων που συνιστούν έργα των χειρών του. Από τη συγγραφική του παραγωγή σημειώνουμε τα βιβλία με τίτλο: "Η Μονή Αγίου Γεωργίου Μαυροβουνίου, Κύπρος 1997 " και "Οι ταπεινοί αγιογράφοι της Κύπρου κατά την τουρκοκρατία (17ος- 19ος αιώνας)", "Ι. Μονή Αγίου Γεωργίου Μαυροβουνίου 1998".
Στο χωριό Τρούλλοι και τα άλλα χωριά της γύρο περιοχής υφίστατο παλιό έθιμο, όταν αρρώσταιναν ή δεν γεννούσαν οι κότες του χωριού, να πωλούν μια απ' αυτές και με τα χρήματα ν' αγοράζουν λάδι και ν' ανάβουν ένα καντήλι στον Άγιο Γεώργιο. Πιστεύεται ότι ο Άγιος Γεώργιος του Μαυροβουνίου θεραπεύει τις άρρωστες κότες αλλά και επανενεργοποίει τις κότες που έχουν κλωσσίσει.

The Monastery of Agios Georgios tou Mavrovouniou (Saint George of the Back Hill) is a relatively unknown men's monastery in Cyprus and is located near the village of Troulloi in the province of Larnaca. No-one knows the beginning of the history of the monastery but according to R. Gunnis (1936), the monastery dates from Byzantine times. What is known for sure is that the monastery is very old because Saint Neophytos the Egleistros (1134-1214) refers to it in his writings. Although its history is unknown, according to traditions of the region, the monastery was once an important religious center. During the Medieval period the monastery might have been a women's monastery because one of the hills in the area is known as the hill of nuns.
The church of the monastery is dedicated to Saint George the Black, who apparently took this adjective from the dark soil, terra oumpra, of the hills of the region. The church was restored in the 18th century with the result that very little traces remain of the original construction. From renovations the old iconostasis, the old alter, and ancient icons were also destroyed.
The Russian traveler monk B. Barsky visited the monastery in December 1735 and writes the following about it:

"A few days later, I visited the small monastery of St. George. It's a small monastery located at the border of the Bishopric jurisdiction, between small and barren mountains in the valley, and it is build at a plain and beautiful place with healthy air and spring water. It is surounded by many fruit bearing trees, especially olive and mulberry trees. The monks make a living from goats and silk. The monastery was rebuilt in recent years under Turkish rule. It has a few monks, two three - cells, a small but beautiful and well-ordered church, which has a circular roof, two entrances and a cobbled floor''.

Between the 19th century and up until 1994, the monastery had fallen to ruins and only the church was standing while only minute traces of the monastic buildings still existed. The place looked more like a deserted chapel than a monastery. However, the present Abbot of the monastery, Archimandrite Simeon, rebuild the Monastery in full and moved there together with his monks, one of them being the present Bishop of Morphou, Neophytos. From then on the monastery has became a spiritual centre of the area.
Father Simeon Symeou has photographed many old icons of Cyprus and has identified many newly known names of religious art painters, especially those of the Ottoman era, and he also continues so successfully making that same religious art of his ancestral co-patriots. His office at the now restored monastery with its church and adjacent buildings, thanks to his diligent efforts, today maintains many icons, some ancient but most are made by his own hands. From his writing production, we note the following books entitled: "The Monastery of St. George of Mavrovounio, Cyprus 1997 '' and ''The humble religious painters of Cyprus during Turkish rule (17th-19th century)", ''The Holy Monastery of St. George of Mavronounio 1998''.
In the village of Troulloi and other villages close to the area, the following old custom existed: When the hens of the village got sick or they had stopped laying eggs, the villagers would sell one of their hens and with the money they received from this sale, they would buy oil and go to the monastery and light the sacred lamp of Saint George with it. Saint George of Mavrovounio is believed to cure sick chickens and also to reactivate broody hens.


Πέμπτη, 21 Αυγούστου 2008

ΤΟ ΜΥΣΤΗΡΙΟ ΤΩΝ ΤΡΥΠΙΩΝ ΜΟΝΟΛΙΘΩΝ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ - THE MYSTERY OF THE CARVED MONOLITHS OF CYPRUS

Για αιώνες αποτελούσαν μυστήριο. Ήσαν τεράστιοι μονόλιθοι, φυτεμένοι από άγνωστα χέρια γερά στην κυπριακή γη, σε πολλά μέρη του νησιού. Αρκετοί στέκουν
ακόμη, ριζωμένοι, θαρρείς, στο έδαφος, ή κατά το κυπριακότερο,''πέτρες ριζιμιές''. Γιγάντιοι, είτε όρθιοι είτε πεσμένοι σαν νεκρά πετρωμένα θηρία με ορθάνοιχτο το στόμα, ξεριζωμένοι από άγνωστους ευφάνταστους ή απέλπιδες αναζητητές χαμένων και θαμμένων θησαυρών. Με μία συμμετρική μεγάλη τρύπα στο κέντρο ή στο επάνω τους μέρος, φορτώθηκαν από την λαϊκή φαντασία με θρύλους πολλούς και με ιστορίες απίθανες και αποτελούσαν για αιώνες το "Μυστήριο των Τρύπιων Μονόλιθων". Ποίοι τους είχαν φυτέψει στην κυπριακή γη; Ποίοι τους είχαν λαξεύσει, ποίοι τους είχαν τρυπήσει; Και πότε και γιατί; Και ποιους σκοπούς εξυπηρετούσε η λάξευση και η μεταφορά και το στήσιμο τους, που θα πρέπει να ήταν εργασίες κοπιαστικές;
Αρκετοί τέτοιοι πέτρινοι γίγαντες (το ύψος τους κυμαίνεται μεταξύ το ενός και των τριών και πλέον μέτρων) απαντώνται ακόμη σήμερα, να υψώνουν το παράξενο ανάστημα τους σε διάφορα μέρη που είναι συνήθως ακατοίκητα, μόνοι μέσα στην κυπριακή φύση, από το κατεχόμενο Φλαμούδι στην χερσόνησο της Καρπασίας, μέχρι την Φασούλα και την Δορά στη επαρχία Λεμεσού, και μέχρι τα Κούκλια και τις Αρόδες στην επαρχία Πάφου. Και πάντοτε με μία συμμετρική τρύπα να κοιτάζει σαν περίεργο ορθάνοιχτο μάτι ή να κραυγάζει σαν τεράστιο ορθάνοιχτο στόμα.
Ανθρώπινα κατασκευάσματα ασφαλώς, κάποιων περασμένων εποχών. Η εγκατάλειψη τους για πάρα πολλά χρόνια, έκανε τους ανθρώπους να ξεχάσουν εντελώς την χρήση και χρησιμότητα αυτών των ογκολίθων. Στην συνέχεια, εδόθησαν από άλλους ανθρώπους "εξηγήσεις'' και "ερμηνείες'' άλλες, για την ύπαρξη των παράξενων αυτών μνημείων που απαντώνται σε ερημικές τοποθεσίες. Άλλοτε πίστευαν ότι ήσαν ''σημάδια'' που (εάν ερμηνεύονταν σωστά) καταδείκνυαν και υποδείκνυαν τοποθεσίες μεγάλων κρυμμένων θησαυρών. Πόσοι και πόσοι δεν διερωτήθηκαν και δεν προβληματίστηκαν για εκείνους τους μυθικούς ''θησαυρούς'' και πόσοι και πόσοι δεν προσπάθησαν να τους ανακαλύψουν. Πολλοί προσπάθησαν να επισημάνουν συγκεκριμένα σημεία στα οποία, κάποιες συγκεκριμένες στιγμές, έπεφταν οι ακτίνες του ήλιου περνώντας μέσα από τις τρύπες των μονόλιθων αυτών. Άλλοτε πάλι πίστευαν ότι υπήρχε κάτι το ''μαγικό'' σ' αυτούς, σχετιζόμενο ποιος ξέρει με ποιες παγανιστικές λατρείες και με ποιες μυστηριακές η μυστηριώδεις υπό το σεληνόφως τελετές.
Υπήρξαν και περιπτώσεις όπου θεωρήθηκε ότι κάποιοι μονόλιθοι αποτελούσαν όργανα ''δοκιμασίας'', και ότι ο άνθρωπος εκείνος που θα κατόρθωνε να περάσει το σώμα του μέσα από την τρύπα της όρθιας πέτρας, θα κέρδιζε το ένα ή το άλλο. Εξ άλλου, διάφοροι τέτοιοι μονόλιθοι απαντώνται να σχετίζονται σε τοπικές παραδόσεις με τον περιβόητο ήρωα Διγενή ή και με την περίφημη και μυστηριώδη Ρήγαινα της Κύπρου. Πολύ συχνά η λαϊκή φαντασία έπλαθε μύθους και διηγήσεις περί αυτών. Έως και την σύγχρονη εποχή, οπότε το ''μυστηριώδες'' δεν εξάπτει πλέον την λαϊκή φαντασία και δεν δημιουργεί πλέον ερωτηματικά. Έτσι,πολλοί μονόλιθοι, που παρέμειναν απελπιστικά μόνοι στην ερημιά τους, ξεχάστηκαν.
Οι περισσότεροι από αυτούς απαντώνται σήμερα στο νοτιοδυτικό τμήμα της επαρχίας Λεμεσού και συγκεκριμένα στην περιοχή που περικλείεται μεταξύ των χωριών
Δορά, Ανώγυρα, Πλατανίσκια, Πραστειό, Κιβίδες και Πάχνα. Υπάρχουν όμως αρκετοί και στην επαρχία Πάφου, σε περιοχές των χωριών Κούκλια, Αρχιμανδρίτα, Σαλαμιού, Πάνω Αρόδες και άλλων. Στην επαρχία Λεμεσού απαντώνται και σε περιοχές των χωριών Σωτήρα, Καντού, Σπιτάλλι και Φασούλα.
Το "Μυστήριο των Τρύπιων Μονόλιθων" απασχόλησε ερευνητές αλλά και αρχαιοκάπηλους από τον προηγούμενο αιώνα,οπότε άρχισαν και οι προσπάθειες ερμηνείας και επίλυσης του. Πρώτος ο περιβόητος αρχαιοκάπηλος Λουϊτζι Πάλμα ντι Τσεσνόλα, ο άνθρωπος που κατά την δεκαετία 1866-1877 ρήμαξε κυριολεκτικά τους αρχαιολογικούς χώρους της Κύπρου, ασχολήθηκε με το ζήτημα των όρθιων τρύπιων μονολίθων και έκανε σχετικές έρευνες περί αυτών αλλά και ''ανασκαφές''. Και κατέληξε στο συμπέρασμα ότι σχετίζονταν με την λατρεία της θεάς Αφροδίτης, ως τμήματα μάλιστα ναών της. Ο Χόγκαρθ αργότερα (1889), κάνει σχετική εκτενή αναφορά. Σημειώνει ότι οι Κύπριοι θεωρούσαν ιερούς τους διάφορους μονόλιθους αλλά προχωρεί να δώσει και μία πιο πρακτική άποψη, ότι επρόκειτο για αντικείμενα που σχετίζονταν με ελαιοπιεστήρια και παραγωγή λαδιού. Συμφώνησε, δηλαδή με την άποψη που πρώτος εξέφρασε ο Guillemard ενωρίτερα. Ακολούθησε ο Max Ohnefalsch- Richter (1891) που διαφώνησε με την άποψη ότι επρόκειτο για όργανα ελαιοπιεστηρίων και επέμεινε ότι ήσαν αντικείμενα που σχετίζονταν με αρχαίες λατρείες και ιεροτελεστίες. Ακολούθησαν και άλλοι, που υπέβαλαν ερωτήματα και διατύπωσαν θεωρίες. Ο Ελλαδίτης ΑΘανάσιος Σακελλάριος ( "Τα κυπριακά", τόμος Α, 1890, σσ 78-79) περιγράφει τους μονόλιθους στην περιοχή των Κουκλιών της επαρχίας Πάφου και προσθέτει ότι άλλοι τέτοιοι μονόλιθοι βρέθηκαν 5 στο χωριό Ανώγυρα, και 6 γύρω από τη κοιλάδα της Ανώγυρας, 4 στο χωριό Άγιος Στέφανος κοντά στην Πάχνα, στο χωριό Πάχνα το ίδιο, στη τοποθεσία Δεσποτικό 1, στο χωριό Δωρά 1, πίσω από το χωριό Πυσσούρι 1, κοντά στην Περγαμηνιώτισσα 1, κοντά στον Άγιο Φώτιο πάνω στο λόφο της Παναγίας 4, κοντά στο Κολόσι 1, στον Άγιο Επίκτητο της Κηρυνείας 1, και πολλούς άλλους σε διάφορα μέρη του νησιού.
Ο Σακελλάριος διασώζει και την παράδοση, ότι "οι γυναίκες από τα χωριά της Κύπρου, που δεν μπορούσαν να τεκνοποιήσουν, πήγαιναν σε αυτούς τους μονόλιθους για θεραπεία της στείρωσης τους''. Εθεωρούντο λοιπόν κάποιοι μονόλιθοι ως θεραπευτικοί από της Κύπριες γυναίκες που δεν μπορούσαν να τεκνοποιήσουν.
Άλλοι πάλι μονόλιθοι, όπως επίσης διασώζει ο Σακελλάριος, εθεωρείτο ότι είχαν άλλες θεραπευτικές ιδιότητες: ''Βρίσκονται στο νησί και άλλοι τρύπιοι μονόλιθοι...τους θεωρούν (οι Κύπριοι) αυτούς ως αποτρεπτικούς για πυρετούς και άλλες ασθένειες και κρεμάζουν ρούχα του ασθενή πάνω στις πέτρες πιστεύοντας ότι με αυτό το τρόπο αφήνουν την ασθένεια πίσω τους. Πιστεύουν επίσης ότι τα παιδιά γίνονται καλά όταν περάσουν από την τρύπα αυτών των μονόλιθων''.
Σήμερα η σύγχρονη αρχαιολογική έρευνα πιστεύει ότι οι μονόλιθοι αυτοί που φορτώθηκαν ανά τους αιώνες με θρύλους, μύθους και πλήθος από ιδιότητες, ήσαν εξαρτήματα παραγωγής λαδιού. Αλλά πράγματι να ήταν έτσι; Οι Κύπριοι για αιώνες λάτρευαν και τιμούσαν πολλούς από αυτούς τους μονόλιθους μέχρι και τη δεκαετία του 1970. Η Ελληνική Ορθόδοξη Εκκλησία της Κύπρου πάντα διακήρυττε ότι αυτή η συνήθεια ήταν ειδωλολατρική και ότι θα έπρεπε να σταματήσει λόγω του ότι δεν ήταν Χριστιανική. Όμως δεν ήταν οι ιερείς που κατάφεραν να σταματήσουν αυτή τη συνήθεια, αλλά η σύγχρονη αρχαιολογία. Αφού είπαν στους Κύπριους ότι αυτοί οι μονόλιθοι δεν ήταν ιεροί χώροι, αλλά ήταν στη πραγματικότητα ελαιοπιεστήρια, σταμάτησαν να τα επισκέπτεται. Η Εκκλησία της Κύπρου ήταν πολύ ευτυχής με αυτή την εξέλιξη. Θα μπορούσε αυτό να είναι απλώς μία σύμπτωση;


They have been a mystery for centuries. They were huge monoliths, planted by unknown hands firmly into the Cypriot land, in many parts of the island. Many of them still stand, rooted it seems, in the soil, the Cypriots call them,'' rooted stones''. They are gigantic, either standing upright or fallen like dead monsters who have turned into stone with their mouths wide open, uprooted by unknown imaginative or desperate seekers of lost and buried treasures. With a symmetrical large hole in their middle or upper part, they were burdened by popular imagination with many legends and wonderful stories and were for centuries the "Mystery of the Carved Monoliths". Who planted them into the soil of Cyprus? Who carved them, and who made the large holes in them? And when and why? And what purposes did it serve by carving and transporting and setting them up, which must have been hard work?
Several such stone giants (their length varies between one and over three meters) are found even today, standing with their strange stature in various parts of the island which are usually uninhabited, all alone in the Cypriot nature, extending from the occupied Flamoudi village in the Karpas peninsula, to Fasoula and Dora villages in the province of Limassol, and all the way to Kouklia and Arodes villages in the province Paphos. And always they are found with a symmetrical hole which looks as if it is a wide open eye looking at you strangely or like a huge wide open mouth crying out to you.
For sure they must be some kind of human devices of a past age. Their abandonment for many years, has made people to forget completely the use and usefulness of these huge stones. Afterward people gave different "explanations" and "interpretations'' about the existence of these strange structures found in isolated locations. At other times they thought that they were''signs'' (if interputed correctly) which showed and suggested locations of large amounts of hidden treasures. Many are those who have wondered and thought about those mythical ''treasures'' and many are those who attempted to discover them. Many people have tried to identify specific points on which at certain moments, the rays of the sun fell passing through the holes of these monoliths. At other times, they believed that there was something ''magic'' about them which was associated with cults and other pagan worship, making mystic and mysterious ceremonies under the light of the moon.
There were cases where people assumed that the monoliths were instruments of ''trial''and that the person who was able to pass his body through the hole of the standing stone, would have won one price or another. Besides, several such monoliths are found to be related to local traditions which deal with the notorious hero Dighenis or with the famous and mysterious Queen Rigaina of Cyprus. Very often popular imagination made myths and narratives about them. This was until modern times, when the "mysterious" no longer held the curiosity of people, and did not provoke popular imagination with questions any more. For this reason, many monoliths, were left desperately alone in the wilderness, and were forgotten.
Most of these monoliths are today to be found at the south-western part of the province of Lemasol and specifically in the area enclosed between the villages of Dora, Anogyra, Plataniskia, Prastio, Kivides and Pachna. Many are also to be found in the province of Paphos, in areas of the villages of Kouklia, Archimandrita, Salamiou, Pano Arodes and other places. In the province of Lemasol they are found also in areas of the villages of Sotira, Kantou, Spitalli and Fasoula.
The "Mystery of the Carved Monoliths" had attracted the attention of researchers and grave robbers of the 19th century, and that's when the efforts began of giving the mystery an interpretation and solving it. First among them was the notorious grave robber Luigi Palma di Cesnola, the man who during the decade of 1866-1877 literally looted the archaeological sites of Cyprus. He dealt with the issue of the standing carved monoliths and did research but also did "excavations'' on them. He concluded that they were related with the worship of the goddess Aphrodite, and were even parts of her temples. Later, D.C. Hogarth (1889) , made a comprehensive research on the matter. He states that Cypriots considered various monoliths sacred but goes on to give a more practical point of view, which connects the objects with the production of olive oil and identifies them as olive pressers. He namely agreed with the view first expressed by Guillemard earlier. Max Ohnefalsch-Richter (1891) followed them who disagreed with the view that they were olive pressers and insisted that they were objects related with ancient cults and mysteries. Others followed as well, and in turn they put forth their views and developed their own theories.
The Greek Athanasios Sakellarios ("Cypriot Studies", Volume A, 1890, pp 78-79) describes the monoliths of Kouklia in the province of Paphos and adds that other such monoliths were found at the village Anogyra 5, and 6 around the valley Anogyra, 4 in the village of Aghios Stephanos near Pachna, in the village of Pachna itself at the locality of Despotiko 1, in the village of Dora 1, behind the village of Pissouri 1, near Pergaminiotissa 1, near Saint Photios on the hill of Panagia 4, near Kolosi 1, at Saint Epiktitos of Kyrenia 1, and many others in various parts of the island.
Sakellarios has also written about a tradition, that "the women from the villages of Cyprus, who could not bear children went to visit these monoliths to get cured from their sterility". Some monoliths were therefore considered as having therapeutic powers by the Cypriot women who could not have children. Sakellarios tells us also that other monoliths were considered to have other therapeutic identities: ''They are found all over the island and these monoliths have holes in them ... they (Cypriots) consider them as deterrents for fever and other diseases and the patients who come to these monoliths hang parts of their clothes on the stones, believing that in this way the disease would be left behind. They also believe that children would get well after passing through the hole of these monoliths''.
Today modern archaeological research believes that these monoliths which for centuries were connected with legends, myths and a number of properties are parts for producing olive oil. But are they really? The Cypriots who were for centuries worshiping and venerating many of these monoliths up until the 1970's, were told by the Greek Orthodox Church of Cyprus that such practices were pagan and that they had to be stopped because they were not Christian. Yet, it was not the priests who managed to stop them but modern archeology. Once they were told that these monoliths were actually olive pressers and not holy places, they stopped visiting them. The Church of Cyprus was very happy to see this development. Could this be just a coincidence?


Οι περισσότερες πληροφορίες για αυτό το άρθρο έχουν ληφθεί από το περιοδικό "πολιτιστική κύπρος" Φεβρουάριος 1997. Όχι όμως όλες.

Η ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΤΗΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΤΟΥ ΜΑΧΑΙΡΑ - THE MONASTERY OF THE VIRGIN MARY OF MACHAIRAS

Η Ιερά Μονή της Παναγίας του Μαχαιρά βρίσκεται κτισμένη στο Τροόδος κάτω από το βουνό του Μαχαιρά στα πόδια του οποίου αναβλύζει ο Πεδαιός ποταμός, ο συματινότερος ποταμός του νησιού. Το μοναστήρι του Μαχαιρά είναι το δεύτερο σε θέση ως προς το κύρος του, μετά από το Μοναστήρι του Κύκκου. Τα μοναστήρια του Μαχαιρά, του Κύκκου, και του Αγίου Νεοφύτου, απέκτησαν από τον καιρό των Βυζαντινών αυτοκρατόρων ιδιαίτερα προνόμια. Είναι Βασιλικές και Σταυροπηγιακές Μονές, έχουν δηλαδή σταυρό στο θεμέλιο λίθο τους, γεγονός που τις καθιστά αυτόνομες από την Αρχιεπισκοπή της Κύπρου.Η εικόνα της Παναγίας του Μαχαιρά είναι θαυματουργή, και είναι γνωστή στη Κύπρο για τα πολλά της θαύματα. Η παράδοση λέει ότι η εικόνα της Παναγίας της Μαχαιριώτισσας είναι μία από τις εβδομήντα εικόνες που ζωγράφισε ο ευαγγελιστής Λουκάς . Η Παναγία του Μαχαίρα είναι ιδιαίτερα γνωστή για την επούλωση τραυμάτων. Η τοπική λαογραφία λέγει πως το Μοναστήρι το επισκέφθηκε η Alix d'Ibelin, σύζυγος του Λουζινιανού βασιλιά Henry ΙV, το 1337. Δεν σεβάστηκε τους μοναχούς αλλά ούτε και την ελληνορθόδοξη θρησκεία και αγνόησε τις εκκλήσεις τους για να μην εισέλθει στο στο μοναστήρι το οποίο ήταν άβατο για τις γυναίκες. Μόλις εισήλθε μέσα στο ιερό, χτυπήθηκε από την Παναγία του Μαχαιρά και παρέμεινε βουβή για τρία ολόκληρα χρόνια. Η εκκλησιαστική παράδοση συνδέει την ίδρυση της Μονής με την εικονομαχία. Σύμφωνα με μια προφορική παράδοση, κατά τον καιρό της Εικονομαχίας (716-843 μ.Χ.) ένας ασκητής έφερε στην Κύπρο από την Κωνσταντινούπολη την εικόνα της Παναγίας της Αγιοσορίτισσας ή Μαχαιριώτισσας, και εγκαταστάθηκε σε μια σπηλιά στην τοποθεσία που βρίσκεται σήμερα το μοναστήρι. Μετά την κοίμηση του ασκητού η εικόνα ξεχάστηκε και βάτοι κάλυψαν την είσοδο της σπηλιάς μέχρι τον 12ο αιώνα, όταν η Παναγία με θαυματουργικό τρόπο έδωσε ένα μαχαίρι στους οσίους ασκητές Νεόφυτο και Ιγνάτιο, για να κόψουν τους βάτους και έτσι να βρούν την εικόνα. Όταν ο όσιος Νεόφυτος κοιμήθηκε, κοντά στον Ιγνάτιο προσήλθε ένας άλλος γηραιός μοναχός, ο Προκόπιος. Οι δύο αυτοί πατέρες αποφάσισαν, όταν η αδελφότητα έγινε πολυπληθής, να ανεγείρουν μοναστήρι, το οποίο θα λειτουργούσε σύμφωνα με το κοινοβιακό πρότυπο που ακολουθούσαν τα μεγάλα μοναστικά κέντρα της εποχής. Οι δύο μοναχοί, επιχορηγήθηκαν από τον τότε αυτοκράτορα της Κωνσταντινούπολης Μανουήλ Κομνηνού (1143-1180) και είχαν κτίσει αρχικά ένα μικρό παρεκκλήσι και μερικά κελιά. Η Μονή της Παναγίας του Μαχαιρά διαδραμάτισε σημαντικό ρόλο στους αγώνες του έθνους. Στην Μονή αυτή εισήλθαν σημαντικές μορφές όπως ο αρχιεπίσκοπος και εθνομάρτυρας Κυπριανός, ο επαναστάτης καλόγηρος Ιωαννίκιος, ενώ κατά τα χρόνια του ένοπλου αγώνα 1955-59 το Μοναστήρι αποτέλεσε καταφύγιο του ήρωα Γρηγόρη Αυξεντίου όπου υπάρχει μικρό μουσείο ενθυμημάτων του ήρωα. Κατά το 1530, μεγάλη πυρκαγιά κατέστρεψε πλήρως τη Μονή από την οποία διασώθηκε μόνο η εικόνα. Κατά την διάρκεια της Αγγλοκρατίας, το 1892, το μοναστήρι κάηκε και πάλι ολοκληρωτικά, αλλά διασώθηκε ξανά η εικόνα της Παναγίας της Μαχαιριώτισσας. Επίσης διασώθηκαν οι εικόνες του τέμπλου και τα σημαντικότερα από τα ιστορικά κειμήλια που βρίσκονταν στη βιβλιοθήκη της Μονής. Το 1905, η Μονή είχει και πάλι ξανακτιστεί. Σήμερα στη Μονή υπάρχουν 25 μοναχοί. Είναι εξαιρετικά δραστήριοι και μετριόφρονες. Ζουν κυρίως από τη γεωργία και τις δωρεές των Χριστιανών.


The Monastery of the Virgin Mary (Panagia) of Machairas is built on the Troodos mountains beneath the foot of Machairas Hill where Pedaios River runs. This river is the most important on the island. Machairas Monastery is in second position in terms of prestige, after the Monastery of Kykkos. Tradition says that the icon of the Virgin Mary of Machairas is one of the seventy icons painted by the evangelist Luke. The icon of the Virgin of Machairas is miraculous, and is known in Cyprus for making many miracles. The Virgin Mary of Machairas is especially known for healing wounds. According to local tradition, the monastery was visited in 1337 by Alix d'Ibelin, wife of the Lusignan King Henry IV in 1337. She did not show any respect towards the monks nor the Orthodox religion and ignored their pleas not to enter the monastery which was avaton and therefore inaccessible to women. Once she entered the Holy Sanctuary, she was hit by the Virgin of Machairas and remained mute for three years. Tradition links the founding of the monastery with Iconoclasm. According to an oral tradition at the time of iconoclasm (716-843 AD), a hermit brought the icon of the Virgin Mary the Agiosoritissa or Machairiotissa to Cyprus from Constantinople, and settled in a cave at the site where is now the monastery. After the death of the ascetic, the icon was forgotten and bushes covered the entrance of the cave until the 12th century, when the Virgin miraculously gave a knife to the Saints and ascetics Neophytos and Ignatius, to cut the bush, in order to find the icon. After Saint Neophytos reposed, another monk came to live with Ignatius, an old monk by the name of Procopius. When the fraternity became too crowded, these two fathers decided to build a monastery, which would operate under the coenobitic model followed by the great monastic centers of the period. The two monks, were subsidized by the then emperor of Constantinople, Manuel Comnenus (1143-1180) and initially they build a small chapel and a few cells. The Monasteries of Machairas, Kykkos, and Saint Neophytos, had acquired special privileges from the time of the Byzantine Emperors. For this reason, they are Imperial and Stavropegial Monasteries, which means that they have a Cross lying under their foundation stone, and that makes them autonomous from the Archbishopric of Cyprus. The Monastery of the the Virgin Mary of Machairas played an important role in the struggles of the Greek Nation. This Monastery is from where important figures such as the Archbishop and ethnomartyr Kyprianos, the revolutionary monk Ioannikios came from, while during the years of the armed struggle between 1955-59 against the British, the Monastery became a refuge for the hero Gregorios Afxentiou, and there is a small museum with the hero's belongings there. In 1530, a large fire completely destroyed the Monastery, and only the icon was saved. During British rule, in 1892, the Monastery was burned again completely, but again , the icon of Panagia Machairiotissa survived. The icons of the iconostasis and the most important historical relics that were in the library of the Monastery were also saved. In 1905, the Monastery was rebuild again. Today the Monastery has 25 extremely active and modest monks. They mainly live from agriculture and the donations from Christians.


Δευτέρα, 18 Αυγούστου 2008

ΓΑΜΟΣ ΣΤΗ ΓΑΛΙΛΑΙΑ: ΜΙΑ ΤΑΙΝΙΑ AΠΟ ΤΗ ΠΑΛΑΙΣΤΙΝΗ - WEDDING IN GALILEE: A FILM FROM PALESTINE

Η Παλαιστινιακή ταινία ''Γάμος στη Γαλιλαία" δεν είναι μια καινούρια ταινία, η παραγωγή της έγινε το 1987 αλλά το γεγονός ότι δεν είναι μια Χολιγουντιανή ταινία, σημαίνει ότι δεν μπόρεσε ποτέ να την δει πολλής κόσμος, αλλά ούτε άκουσαν γι' αυτήν κατά το ελάχιστο. Η ταινία ''Γάμος στη Γαλιλαία'', ήταν η πρώτη παλαιστινιακή ταινία που είχε κινηματογραφηθεί ποτέ στο κράτος του Ισραήλ και το θέμα της ιστορίας είναι ο τρόπος με τον οποίο η ισραηλινή στρατιωτική κατοχή επηρεάζει τη ζωή των ανθρώπων σε ένα παραδοσιακό παλαιστινιακό χωριό η οποία εκδηλώνεται σε ένα παλαιστινιακό γάμο. Ο σκηνοθέτης της ταινίας Μισέλ Χλεΐφι, παίρνει μια ανθρώπινη προσέγγιση στη κατοχή και δεν παρουσιάζει τους Ισραηλινούς στρατιώτες ως κακούς, αλλά εμφανίζονται ότι απλά κάνουν τη δουλειά τους σε ένα τόπο που υπάρχει πολιτική κρίση. Όμως, η ταινία δεν αφορά μόνο την πολιτική, πρόκειται για μια ταινία που επίσης παρουσιάζει μια κουλτούρα η οποία αλλάζει με τους δικούς της όρους. Ασχολείται με τις σχέσεις μεταξύ των φύλων, τη σύγκρουση μεταξύ της νεότερης και της παλαιότερης γενιάς, καθώς ο γαμπρός ανακαλύπτει ότι δεν μπορεί να εκτελέσει την ερωτική πράξη την νύκτα του γάμου, και την αμφισβήτηση του ρόλου του πατριάρχη της οικογένειας. Επίσης φέρνει στην επιφάνεια το πρόβλημα της σχέσης μεταξύ του ατόμου και της συλλογικής κοινωνίας.
Η ταινία "Γάμος στη Γαλιλαία" έχει λάβει το Διεθνές Βραβείο Κριτικής, στο Φεστιβάλ Καννών, και το Μεγάλο Βραβείο, στο φεστιβάλ κινηματογράφου του Σάν Σαβαστιάν. Η ταινία δεν έχει προβληθεί στο Ισραήλ, επειδή οι λογοκριτές διαφωνούσαν με πολλά επιμέρους θέματα, συμπεριλαμβανομένης και της χρήσης του "Γαλιλαία" στον τίτλο.

The Palestinian film"Wedding in Galilee"is not a new film, it was produced in 1987 but the fact that it is not a Holywood film, means that not many people ever got to see it nor hear about it to say the least. The film "Wedding in Galilee'', was the first ever Palestinian film to be filmed in the State of Israel and the story theme is about the way Israeli military rule is effecting the lives of the people in a traditional Palestinian village which is manifested in a Palestinian wedding. The director of the film Michel Khleifi, takes a human approach to the occupation and does not present the Israeli soldiers as villains but are shown as just doing their job in a place of political crisis. However, the film is not just about politics, it is about a culture that is changing within its own terms. It deals with gender relations, the conflict between the younger and older generation, as the groom discovers he cannot consummate the marriage, the challenge of the patriarch's role in the family. It also brings forth the problem of the relationship between the individual and the collective society.
The film "Wedding in Galilee" has received the International Critics Award at the Cannes Film festival and The Grand Price at the San Sebastian Film Festival. The film was not shown in Israel because censors disagreed with several specific items, including the use of "Galilee" in the title.

Σάββατο, 16 Αυγούστου 2008

ΚΥΠΡΙΑΚΟΙ ΙΑΜΒΙΚΟΙ ΣΤΙΧΟΙ ΤΟΥ 19ου ΑΙΩΝΑ-CYPRIOT IAMBIC VERSES OF THE 19th CENTURY

Στίχοι Ιαμβικοί εις την Σταύρωσιν και έτερον εις την Ανάστασιν


Μη τλήσας, υιέ Θεού, Κοίρανε κόσμου

γένος βροτείον ολλύμενον καθοράν,

επί γης ήκες ο πανακλής κατελθών,

σαρκί δ΄ο απαθής συ πέπονθας εκών

όφρα γε βροτούς άπαντας αργαλέων

παθών, φθοράς τε απάσης διασώσης.


Έτεροι

Επάγης ικρίω, κριτά, κριτός όσα,

μέχρι δε θανάτου κατήλθες άφθιτε,

όφρα μερόπων γένος θανάτου ρύσης.


Εις την Ανάστασιν


Θάνατον θανάτω λύσας ο κραταιός,

βροτούς άπαντας εις άδου βάραθρα πριν

εκτραπέντας ανεστήρας ο πανσθενής,

ηδέ ζωήν άφθιτον ημίν παρέσχες.


Ο οικτρός σος δούλος Σολομών ΝΚ.

(19ος αιώνας)


Του Σολωμού τούτου πατέρας ήταν ο Νικόλαος Σολωμού Νικολαίδης,ο οποίος διωρίσθη στην υπηρεσία του δραγομάνου της Κύπρου Χατζηγεωργάκη, ως επίτροπος του.

Ο ΒΑΣΙΛΗΣ Ο ΑΡΒΑΝΙΤΗΣ - GREEK LITERATURE: VASILIS ARVANITIS

ΕΙΝΑΙ λογής παλικαριές, είναι και λογής παλικάρια. Το κάθε τι στη ζωή το αγναντεύεις και το χαίρεσαι μέσα στον περίγυρό του. Όμως μέσα του είναι κ' ένας σκοπός που το κυβερνά, κι αυτός είναι που του δίνει το νόημά του. Κάθε καρπός θέλει τη γης και το κλίμα του για να μελώσει, θέλει κ' ένα στόμα να τον βυζάξει. Κάθε καράβι θέλει τα νερά του για να πλέψει, όμως η μοίρα του, εκεί σ' ένα μακρινό λιμάνι στέκεται και το καρτερεί. Έτσ' είναι.Μόνο το Βασίλη τον Αρβανίτη, που στάθηκε μέσα στα παιδιάτικά μου όνειρα ο αρχάγγελος της παλικαριάς, τόσα χρόνια περνούσαν από πάνω μου, μέστωναν τη στόχασή μου, και μολαταύτα δε μπορούσα να καταλάβω το θάμα της ορμής του. Τι γύρευε, πού τραβούσε και τι πίστευε. Και μόνο τώρα, που ωρίμασε ο καημός στην ψυχή και στέριωσε ο καιρός την αντριά μου, τον κατάλαβα.Σήμερα, από την κορφή της ζωής, γυρίζω τα μάτια προς τα περασμένα, αγναντεύω τους αλλοτινούς ανθρώπους που έφυγαν, ανιστορώ τα πρόσωπα, τις κουβέντες και τα διανέματα. Μια ανάσα ζεστή και γλυκιά, έτσι σαν από ζεστό ψωμί, έρχεται από κει, γλείφει το πρόσωπο, ψιλή φλόγα.Μοσχοβολά αβαγιανούς και ρίγανη, σταφύλια πατημένα και τσακισμένα φύλλα της πικραμυγδαλιάς, που κανένας μας δεν άπλωνε να κόψει τα τσάγαλά της πάνω από τη στέρνα. Είναι οι αψιές μυρουδιές της θαλασσινής εξοχής και του σπιτιού, που μου στέλνουν τα παιδιάτικα καλοκαίρια. Τα νησιώτικά μου τα καλοκαίρια.Περνούν μπροστά από τα μάτια μου, χτυπημένα απότομα από τα ασημένια σπαθιά των μεσημεριών. Τραγούδια Αιγαιοπελαγίτικα πάνε κ' έρχουνται, ορμούν σαν τα χελιδόνια γύρω στις κούνιες, που πετάν από δέντρο σε δέντρο. Γεμίζουν βουή τις βάρκες και τις ταβέρνες.Κάτι αγόρια τα τραγουδάνε, βασανισμένα από τη φαντασία και τα μυστικά τους οράματα. Ακροζυγιάζουνται ξεσκούφωτα πάνω σε πανύψηλους βράχους όρθιους, που έχουν το χρώμα του φρέσκου ατσαλιού και μάλλιασαν οι σκισμές τους από το μούσκλι. Τα πρόσωπα στράφτουν από τη ζωή, μορφάζουν με πάθος, γανωμένα από τ' αλάτι και τον ήλιο. Χουγιάζουν τη θάλασσα κατάμουτρα. Κι αυτή ξαμολάει κατά πάνω τους κάτι κύματα, στηθάτα αλόγατα. Όλ' αυτά φωσφορίζουν, δονίζουν μαγικά τον αέρα. Οι πνοές έρχουνται και μοσχοβολούν τη μνήμη, σα μακρινές πυρκαγιές από δάσα.Και μέσα στην καρδιά αυτού του μαγικού κόσμου, στέκεται τροπαιοφόρος ένας ξανθός παλίκαρος. Πότε χαμογελά καλοσυνάτος και ζευγαρίζει πίσω με τ' άσπρα δάχτυλα κάτι ξανθά μαλλιά σαν από φως. Πότε πάλι συννεφιάζουν τα μαβιά μάτια του. Γίνουνται μολυβιά σα δυο σφαίρες του γκραδιού και το κάτω χείλι ξεβγαίνει με το μορφασμό του ερεθισμένου αγριμιού, που οσμίζεται να χιμήξει.Σαν τι γύρευε και χτυπιόταν με τόσον καημό η παλικαριά του Βασίλη του Αρβανίτη; Με τους ανθρώπους και με το Θεό χτυπιόταν, με ξένους και δικούς, με το καλό και με το κακό έπιανε αμάχη. Και ποτές δεν έλεγε να καταλαγιάσει ο παραδαρμός του.Στοχάζουμαι κάτι νερομάνες, που αναβρύζουν ολομόναχες στην ερημιά κάτ΄από τον ουρανό. Τινάζουν τη δροσιά τους μέσα από την πυρωμένη πέτρα και κανένας δεν είν' εκεί ν' απλώσει τη φούχτα στο χόχλο, ν' ανεστηθεί η καρδιά του. Μήτε άνθρωπος, ούτε θεριό, ουδέ πουλί, μηδέ χορτάρι. Τα νερά τάχατες τραγουδούν για τον εαυτό τους; Η χαρά τους βουίζει μάταια, δίχως να ξεδιψάσει ψυχή;Ας μην αμαρτάνουμε. Τίποτα δεν πάει στα χαμένα, αφού είναι ο Θεός γυροπερίγυρα και ανασαίνει γαληνά την ειρήνη του. Αυτός τα χαίρεται, πίνει τα νερά κι ανεγαλλιάζει από τη δροσιά η φλογερή καρδιά Του. Είναι απλωμένη η χαρούμενη Παρουσία Του ως και στην πιο απόμερην ερημιά, εκεί που τρίζει ο άμμος μες στη μοναξιά και δε βρίσκει μια χαραμίδα για τη ρίζα της η πιο ταπεινή κάπαρη. Αυτός χαμογελά προς την έρημη πέτρα, που την ψήνει ο ήλιος και μυρίζει θειάφι, την καίγει και θρει μες στο καταμεσήμερο, αφράτη σαν το παξιμάδι.Τέτοια, λογιάζω, θα ήταν κ' η παλικαριά του Βασίλη του Αρβανίτη. Ανάβρα αχρείαστη για όλο τον κόσμο, αξήγητη για τους ανθρώπους, όμως μεγάλη χαρά μπρος στα μάτια του Θεού, που σπαρταρούσε μέσα του.
Κεφάλαιο 1 από το βιβλίο "Ο Βασίλης ο Αρβανίτης"
του Στράτη Μυριβήλη


THERE are different kinds of brave deeds,and there are different kinds of brave men. One can observe and enjoy everything in life, if one looks at it within its own scope. However, within itself there is a purpose which rules every action, and it is this purpose which gives it meaning. Every seed needs its own kind of earth and climate for it to be able to grow. It needs a mouth to feed it. Every ship needs its own kind of waters to be able to sail, but its destiny, there on a far away port stands and awaits it.
Only Vasilis Arvanitis, who stayed in my childhood dreams, the archangle of braveness, so many years were passing over me, maturing my reminiscence, and even so, I could still not understand the source of his vehemence. What was he looking for, where was he heading to and what did he believe in? It is only now that the pain has matured in my soul, and that time has made my manliness firm that I can understand him.
Today, from the tip of life, I turn my eyes to the past, I stare at people long time pasted from this life, I retell the faces, the conversations, and the events. A a warm and sweet breath, the same as that of freshly baked bread comes from there, it touches your face, like a spark of fire.
It smells of thyme, and oregano, crushed grapes, and broken leafs from the bitter hazel tree, which no-one of us reaches over the cistern to cut its branches. They are the salty smells of the sea, our house by the shores, which take me back to my childhood years. My island life, my island summers.
They pass right in front of me, strucked by the silver swords of the noon sun rays. Songs of the Aegean islands come and go, they dive like the swallows, around the cradle of my childhood, and then fly from tree to tree. They fill with sound, the boats and the tavernas.
Some boys sing them, based on their imagination and their secret aspirations. They balance themselves without hats over the huge sea cliffs, which have the colour of steel, and their fissures have become hairy-like from the sea mosses. The faces shine of life, express themselves with passion, tinted from the salt and the sun. They throw themselves at the sea without fear, and the sea water crushes on them, waves as strong as horses. All these phosporesce, they vibrate the air magically. The boys' breathes come and give a strong fragrance to memory, like far away forest fire.
And inside the heart of this magic world, stands triumphantly one, the bravest of boys. Some-times he smiles with a kind heart, and he straightens with his white fingers, his blond hair which have the colour of light. Some times his blue eyes become cloudy. They take the colour of lead, and from his lips he makes the sigh of an irritated wild beast which takes the scent of the pray he is ready to conquer.
What was Vasilis Arvaniti's braveness looking for and he was reacting with such unfilled desire? He came to arms with people, and God, with strangers, and people he knew, with the bad and the good, he would start a fight. And never would his agony subside.
I am thinking of some kind of water springs which bubble up all alone in the wilderness and under the sky. They give out their freshness among the fire hot stone, and there is nobody to reach out his palm, and drink so that his heart would be resurrected. Neither man or beast, neither bird nor plant. Do the waters sing for themselves? Is their happiness making the noise without a soul quenching its thirst?
Let us not sin. There is nothing which goes to waste, since God is around somewhere and enjoys his peace. He is the one who marvels at them, He drinks their waters and His burning heart finds serenity from the freshness. His happy presence is spread even at the farthest wilderness, there where the sand squeaks with its loneliness, and even the most humble caper does not find a cleft to take root.
Such I think,was the braveness of Vasilis Arvanitis. A spring of water, useless for all the world, unexplainable to people, but a great happiness in front of the eyes of God, who was present inside him.

Chapter 1 from the book Vasilis Arvanitis
By Stratis Myrivilis

Translated from Greek by NOCTOC


Παρασκευή, 15 Αυγούστου 2008

ΧΑΡΙΤΑ ΜΑΝΤΟΛΕΣ: Η ΕΛΛΗΝΙΔΑ ΜΑΝΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ


Όταν το 1974 οι Τούρκοι μπήκαν στο χωριό της Χαρίτας Μάντολες, την Ελιά στη Κερύνεια, αυτή και αρκετοί συγχωριανοί της συνελήφθησαν από τα τουρκικά στρατεύματα και οδηγήθηκαν σε έναν ελαιώνα, λίγο έξω από το χωριό. Εκεί,πυροβολήθηκαν εν ψυχρώ. Η Χαρίτα Μάντολες, κρατώντας το παιδί της σφικτά στην αγκαλιά της έπεσε στο χώμα, και προσποιήθηκε ότι ήταν νεκρή λίγο πριν την βρούνε οι σφαίρες. Έτσι γλίτωσε τη ζωή του παιδιού της. Όμως ο σύζυγος της πυροβολήθηκε, ενώ προσπαθούσε να προστατέψει το άλλο τους παιδί πίσω από την πλάτη του. Όταν οι πυροβολισμοί τελείωσαν, η Χαρίτα Μάντολες σηκώθηκε και έτρεξε προς τον σύζυγο της και το άλλο τους παιδί. Ο σύζυγος της ήταν αιμόφυρτος στο έδαφος, ευτυχώς όμως το παιδί γλύτωσε τον θάνατο προστατευμένο πίσω από την πλάτη του πατέρα του. Οι Τούρκοι την άφησαν να πάρει το παιδί της, όμως δεν την άφησαν να μείνει κοντά στον σύζυγο της. Τότε ήρθαν άνδρες από τα Ηνωμένα Έθνη και πήραν τους ζωντανούς και τους μετάφεραν στις ελεύθερες περιοχές της Κύπρου. Άφησαν πίσω τους δώδεκα άτομα που πυροβολήθηκαν εν ψυχρώ. Μεταξύ αυτών, ήταν ο σύζυγος, ο πατέρας, και δύο γαμπροί της Χαρίτας Μάντολες. Από τότε κανείς δεν γνώριζε αν κάποιοι τραυματίστηκαν και βρίσκονταν κάπου, ή αν ήταν όλοι νεκροί. Από τότε άρχισε ο Γολγοθάς αυτής της γυναίκας που μόνη και αβοήθητη, ξεκίνησε ένα αγώνα ενάντια στη τουρκική κατοχή και την εξεύρεση των δικών της ανθρώπων. Επί 34 ολόκληρα χρόνια, η Χαρίτα Μάντολες πάλεψε για την Κύπρο, για τους χαμένους δικούς της, και το χαμένο χωριό της. Ενώ οι άλλοι Κύπριοι ζούσαν μέσα στη λήθη που έφερε ο πουπουλένιος νεοπλουτισμός τους, αυτή η απλή γυναίκα νυχτοξημερωνόταν στα οδοφράγματα και διαφώτιζε τους τουρίστες, καλώντας τους να μην επισκέπτονται τα κατεχόμενα. Έτρεχε στις πρεσβείες και τα μέγαρα των μεγάλων δυνάμεων, στην Κύπρο και το εξωτερικό, να μάχεται για την Κύπρο και τους αγνοούμενους μας. Η Χαρίτα Μάντολες πάλεψε μόνη για όλους εμάς που το μόνο που ξέρουμε να κάνουμε είναι να ζούμε στη καλοπέραση και να μιμούμαστε τους Ευρωπαίους και τους Αμερικάνους. Δεν είναι τυχαίο το γεγονός ότι είναι αυτοί που μας μύησαν στο υλισμό που μας έφερε τη λησμονιά και την εθνική απαλλοτρίωση. Η Χαρίτα Μάντολες πάλεψε έχοντας σαν μοναδικό της όπλο την Ελληνική ψυχή της και είναι αυτή η Ελληνική ψυχή της που μας ταρακουνάει εμάς τους υπόλοιπους από τον ύπνο της ψεύτικης αγαλλίασης. Φέτος η Χαρίτα Μάντολες πληροφορήθηκε από τα Ηνωμένα Έθνη ότι τα οστά του συζύγου της και των άλλων χωριανών της βρέθηκαν σε ομαδικό τάφο. Της έστειλαν ότι απέμεινε από τα λείψανα του συζύγου της- δύο πόδια και ένα χέρι. Χωρίς κρανίο, χωρίς κορμί, αυτά δεν βρέθηκαν. Μετά από 34 χρόνια τον έθαψε καθώς αρμόζει σε ένα ορθόδοξο χριστιανό.

NOCTOC
 

Αυτόν τον τόπο τελικά η Ελληνίδα μάνα κι ο ευσεβής παππούλης τον κρατάνε .

Λόγια σοφά του λαού.

Τετάρτη, 13 Αυγούστου 2008

ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΠΑΝΤΩΝ ΔΕΣΠΟΙΝΑ: ΚΥΠΡΙΑΚΟΣ ΒΥΖΑΝΤΙΝΟΣ ΥΜΝΟΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΘΕΟΤΟΚΟ


ΥΜΝΟΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΠΑΝΑΓΙΑΝ ΤΟΥ ΚΥΚΚΟΥ

Δέσποινα πάντων Δέσποινα και πάντων υπερτέρα
Άνασσα πάντων άνασσα των ουρανών υψηλοτέρα
Των αρχαγγέλων η χαρά και των οσίων πάντων
Θρόνε ηλίου στάλακτε καθέδρα του βασιλέως
Εύτριπτε χείραν κραταιάν και φύλαττε τον κόσμον
Τους ιερείς ευλόγησον τους ιερουργούντας
Τους Βασιλείς στερέωσον τους γάρ σε προσκυνούντας
Τους μοναχούς συμπάθησον τους σε παρακαλούντας
Όλον τον κόσμον σκέπασον Δέσποινα Παναγία
Και δη ημάς αξίωσον ηδήν την βασιλείαν
Την Βασιλείαν ουρανών και θύραν παραδείσου
Παράδεισε πάντιμε το ωραιότατον κάλλος
Όταν σαλπίσει σάλπιγγα την φοβεράν ημέραν
Όταν καθίσει ο Κριτής ίνα κρίνει τον κόσμον άπαντον
σ΄όλην την οικουμένη
Και λύτρωσε μας του πυρός και της φρικτής ημέρας
Ηδέ ημάς τους στεναγμούς ηδέ τα δακρυά μας
Ηδέ και μην παρίδεις Δέσποινα Θεοτόκε


Κυπριακός Βυζαντινός Ύμνος προς την Θεοτόκο


Τρίτη, 12 Αυγούστου 2008

ΙΕΡΟΥΣΑΛΗΜ ΣΤΗ ΚΑΡΔΙΑ ΜΟΥ: ΕΝΑΣ ΨΗΦΙΑΚΟΣ ΔΙΣΚΟΣ ΤΗΣ ΦΕΪΡΟΥΖ - JERUSALEM IN MY HEART: A MUSIC ALBUM BY FAIRUZ

Το άλμπουμ "Ιερουσαλήμ στην καρδιά μου" είναι το αφιέρωμα της Φεϊρούζ στην όμορφη βιβλική αυτή πόλη. Πολλοί πιστεύουν ότι αυτό το άλμπουμ είναι μία από τις καλύτερες επιδόσεις της μεγάλης τραγουδίστριας. Είναι γεμάτο από συγκίνηση που μεταφέρεται όμορφα μέσω της μουσικής και της χρυσής φωνής της Φεϊρούζ.
------------------------------------------------------------------------------------------------
The album "Jerusalem in my heart" is the dedication of Fairuz to this beautiful bibical city.Many believe that this album is one of the best performances of the great singer.It is filled with emotion and is conveyed beautifully through the music and Fairuz's golden voice.



ΠΑΛΙΑ ΙΕΡΟΥΣΑΛΗΜ

Πέρασα μέσα από τους δρόμους
Τους δρόμοι της παλιάς Ιερουσαλήμ
Μπροστά από τα καταστήματα
Ότι απόμεινε από την Παλαιστίνη
Μου είπαν τα νέα
Και μου έδωσαν ένα αγγείο
Μου είπαν αυτό είναι ένα δώρο
Από ένα λαό που καρτερεί

Και εγώ περπάτησα στους δρόμους
Τους δρόμους της παλιάς Ιερουσαλήμ
Στάθηκαν στα κατώφλια
Γίναμε συντρόφοι
Με τα θλιμμένα τους μάτια
Αντικατοπτρίζουν την ενέργεια της πόλης

Σκοτωμένα μέσα στο βάσανο της αποξένωσης

Ήταν σε αυτή τη γη που ήρθαν τα μαύρα χέρια
Εδώ που οι ανθρώποι ζούσαν κάτω από τον ήλιο και τον άνεμο
Και ήρθαν σε αυτά τα σπίτια και τα παράθυρα
Ήταν εδώ που τα παιδιά μεγάλοναν με ένα βιβλίο στο χέρι
Και το βράδι, ένα βράδι
Η οργή διαπέρασε όλα τα σπίτια
Και τα μαύρα χέρια ξεμπάζωσαν τις πόρτες
Και τα σπίτια έμειναν χωρίς νοικοκυρέους
Ανάμασα σε αυτούς και τα σπίτια τους
Ένα αγκαθωτό συρματόπλεγμα

Και φωτιά και τα μαύρα χέρια

Ουρλιάζω στους δρόμους
Τους δρόμους της παλιάς Ιερουσαλήμ
Ας γίνουν τα τραγούδια μου δυνατές καταιγίδες
Ω φωνή μου συνέχισε να ανακινείς
Τον κυκλώνα στις συνειδήσεις του κόσμου

Τα νέα τους που έμαθα
Θα τα φωνάξω για να διαφωτίσουν τις συνειδήσεις μας

Φεΐρούζ

Μετάφραση NOCTOC
 

OLD JERUSALEM

I passed through the streets
The streets of Old Jerusalem
In front of the shops
The remainder of Palestine
They told me about the news
And they gave me a vase
They said to me this is a gift
From the waiting people

And I walked the streets
The streets of Old Jerusalem
They stood in the doorways
We become companions
With their sad eyes reflecting the city's energy
Killed by the torment of estrangement

It was in this land that these black hands came
Here where people lived under the sun and the wind
And they came to these houses and these windows
Here children were blossoming with a book in their hands
And at night, one night
The rage flowed in all the houses
And the black hands unhinged the doors
And the houses became ownerless
Between them and their houses a barbed-wire fence
And fire and the black hands

I am screaming in the streets
The streets of Old Jerusalem
Let my songs become rumbling storms
O my voice continue to stir up a hurricane
Ιn the conscience of the world

Their news that came to me
I will voice in order to enlighten our conscience

Fairuz
 


فيروز - القدس العتيقة


مريت بالشوارع
شوارع القدس العتيقة
قدام الدكاكين
البقيت من فلسطين
حكينا سوى الخبرية
وعطيوني مزهرية
قالوا لي هيدي هدية من الناس الناطرين

و مشيت بالشوارع
شوارع القدس العتيقة
اوقف عباب بواب
صارت و صرنا صحاب
وعينيهن الحزينة من طاقة المدينة
تاخدني و توديني بغربة العذاب
كان في أرض و كان في ايدين
عم بتعمر تحت الشمس و تحت الريح

و صار في بيوت و صار في شبابيك
عم بتزهر صار في ولاد و بايديهم في كتاب
بليل كلو ليل سال الحقد بفية البيوت
و الايدين السودا خلعت البواب
و صارت البيوت بلا صحاب
بينن و بين بيوتن فاصل الشوك
و النار و الايدين السودا

عم صرخ بالشوارع
شوارع القدس العتيقة
خلي الغنيي تصير عواصف و هدير
يا صوتي ضلك طاير زوبع بهالضماير
خبرهن عللي صاير بلكي بيوعى الضمير

Μόνο ελεύθεροι ανθρώποι
μπορούν να διαπραγματεύονται .
Παλαιστίνη. Πεθαίνει για να ζήσει.