ένα μη κερδοσκοπικό και μη εμπορικό πολιτιστικό ιστολόγιο - a non profit and a non commercialized cultural blog

Κυριακή, 23 Αυγούστου 2009

Η Μονή της Παναγίας Αχειροποίητου στη κατεχόμενη Λάπηθο Κερύνειας - The Monastery of Panagia Acheiropoiitos in Turkish occupied Lapithos Kyrenia

Κοντά στην παραλία της όμορφης κωμόπολης Λαπήθου στη Κερύνεια, στην Βυζαντινή πολιτεία της Λάμπουσας, βρίσκεται το ξακουστό μοναστήρι της Παναγίας της Αχειροποιήτου. Το μοναστήρι ιδρύθηκε περίπου στα τέλη του 11 ου και αρχές του 12 ου αιώνα και είναι ένα από τα καλύτερα βυζαντινά κτίσματα της Κύπρου. Είναι σταυροειδής μ δύο τρούλους. Ο κύριος Ναός και ο νάρθηκας είναι βυζαντινό κτίσμα, ενώ ο εξωνάρθηκας είναι γοτθικού ρυθμού της εποχής της Φραγκοκρατίας.
Η ιστορία του Μοναστηριού δεν είναι γνωστή . Ο κύπριος χρονογράφος Γεώργιος Βουστρώνιος το αναφέρει περιστασιακά το 1473, σε μια περίπτωση συνωμοσίας για παράδοση του κάστρου της Κερύνειας στην βασίλισσα Καρλόττα. Ο Βουστρώνιος αναφέρει ότι το Μοναστήρι της Αχειροποιήτου γιόρταζε στις 15 Αυγούστου κι ότι όλη η Κερύνεια πήγαινε στη γιορτή. Απ΄αυτό φαίνεται ότι το Μοναστήρι ήταν αφιερωμένο στη Θεοτόκο αλλά το ίδιο πήρε το όνομα του από μια Αχειροποίητη Μορφή του Χριστού που είναι τυπωμένη πάνω σε μαντίλι. Σύμφωνα με την κυπριακή παράδοση η Αχειροποίητη Μορφή του Χριστού αποτυπώθηκε στο Άγιο αυτό Μανδήλιον όταν η Αγία Βερενίκη (Ρωμαία κόρη) σκούπισε με το μαντήλι της το καταϊδρωμένο πρόσωπο του Χριστού όταν οδηγείτο στο Γολγοθά! Το ΄Αγιο Μανδήλιον το έφερε στη Μονή ο Άγιος Ευλάλιος ή Ευλάμπιος και γιορταζόταν στη Μονή η γιορτή της Παναγίας στις 15 Αυγούστου και του Αγίου Μανδηλίου στις 16 Αυγούστου.
Ο Ρώσος μοναχός Βασίλι Μπάρσκι επισκέφθηκε το μοναστήρι το 1735 και αναφέρει ότι τότε είχε 9-10 μοναχούς. Λίγο αργότερα το Μοναστήρι λεηλατήθηκε και η Αχειροποίητος Μορφή του Χριστού κατασπάσθηκε, όπως μας πληροφορούσε επιγραφή στην ποδιά κάτω από την εικόνα της Παναγίας στο εικονοστάσιο του 1765. Την καταλήστευση και την πυρπόληση του μοναστηριού από Τούρκους που είχαν έρθει από την Καραμανιά αναφέρει και ο Γερμανός περιηγητής Πετερμαν, που το επισκέφθηκε το 1851. Ο Πέτερμαν γράφει ότι ενενήντα χρόνια πριν από την εποχή του, Τούρκοι κλέφτες από την Καραμανιά λήστεψαν το Μοναστήρι και το έκαψαν μαζί με τη βιβλιοθήκη του.
Το 1821 οι Τούρκοι καρατόμησαν τον ηγούμενο του Μοναστηριού Μελέτιο και το διάδοχό του, γνωστός με το επώνυμο Φασούλας, για την εθνική δράση τόσο των ιδίων, όσο και του μοναστηριού. Από τότε το Μοναστήρι πέρασε στην διαχείριση της Μητρόπολης Κερύνειας σύμφωνα με το εκκλησιαστικό δίκαιο αφού είχε μείνει χωρίς μοναχούς. Κατά το 1860 λειτουργούσε στο συνοδικό του Μοναστηριού ελληνικό σχολείο. Η Μονή έπαψε να είναι Μοναστήρι διατηρήθηκε όμως σαν Ναός της Παναγίας και του Αγίου Μανδηλίου.
Μετά την Τουρκική εισβολή στη Κύπρο το Μοναστήρι λεηλατήθηκε και μετατράπηκε σε στρατώνα του Τουρκικού Στρατού και παραμείνει έτσι μέχρι σήμερα.

Near the shores of the beautiful town of Lapithos in Kyrenia, at the Byzantine city of Lampousa the famous monastery of Panagia Acheiropoiitos is to be found. The monastery was founded around the late 11th and early 12th century and is one of the best Byzantine buildings of Cyprus. Its building style is that of a Cross with two domes. The main church and the narthex is a Byzantine building while the outer narthex is a Gothic building from the era of the Franks.
The history of the monastery is not known. The Cypriot historian George Voustronios refers to it by chance in 1473, during a case of conspiracy for the deliverance of the castle of Kyrenia to Queen Carlotta. Voustronios states that the monastery of Acheiropoiitos celebrated its feast day on the 15th of August and that all the people of Kyrenia went there for the celebration. From this statement, it appears that the monastery was dedicated to the Virgin Mary but the monastery itself took its name from a non human made image (Acheiropoiitos) of Christ that was printed on a mandylion (kerchief). In accordance with the Cypriot tradition the Acheiropoiitos (non human made image) Image of Christ got imprinted on this Holy Mandylion when Saint Veronica (a Roman girl) wiped with her kerchief the transpiration from the face of Christ while he was led to Calvary! The Holy Mandylion was brought to the Monastery by Saint Evlalios or Evlampios and for this reason the feast of the Virgin Mary was celebrated at the Monastery on August 15 and the feast day of the Holy Mandylion on 16 August.
The Russian monk traveler Vassili Barski visited the monastery in 1735, and wrote that it had 9-10 monks at that time. Later the monastery was looted and the Archeiropoiitos ( not me by human hands) Image of Christ was torn to pieces as the inscription below the apron of the icon of the Virgin Mary in the iconostasis of 1765 used to inform us. The looting and the burning of the monastery by the Turks who had come from the Karaman region (Asia Minor) is also stated by the German traveler Peterman, who visited the monastery in 1851. Peterman writes that ninety years before his time, Turkish thieves from the Karaman region of Asia Minor robbed the monastery and burned it down along with its library. In 1821 the Turks beheaded Meletios, the Abbot of the monastery as well as his successor, known by the surname Fasoulas for national actions taken by them, and the monastery for union with Greece. Since then, the monastery came under the jurisdiction of the Bishopric of Kyrenia in accordance with the Cyprus Church law since it left without monks. In 1860 part of the buildings of the monastery were used as a Greek school. The monastery ceased to faction as a brotherhood for monks but its church and premises were maintained as a religious pilgrimage to the Virgin Mary and Holy Mandylion.
After the Turkish invasion of Cyprus in 1974, the monastery was looted and turned into barracks of the Turkish Army and it remains thus to the present today.

Πιο κάτω μια φωτογραφία της Μονής της Παναγίας της Αχειροποίητου όπως ήταν πριν τη Τουρκική Εισβολή του 1974.
Below is a photo of the Monastery of Panagia Acheiropoiitos as it used to be before the Turkish invasion of 1974.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου