ένα μη κερδοσκοπικό και μη εμπορικό πολιτιστικό ιστολόγιο - a non profit and a non commercialized cultural blog

Σάββατο, 1 Οκτωβρίου 2011

Η Μονή των Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης στα Κούκλια της Πάφου - The Monastery of Saints Constantine and Helen at the village of Kouklia in the district of Paphos

Η Μονή του Αγίου Κωνσταντίνου και Ελένης βρίσκεται βορειοανατολικά του χωριού Κούκλια της επαρχίας Πάφου και σε απόσταση περίπου δύο χιλιομέτρων έξω από την εν λόγω κοινότητα, προς τον δρόμο για την Πάνω Αρχιμανδρίτα. Σήμερα σώζεται μόνο ο βυζαντινός ναός της Μονής ο οποίος λειτουργεί πλέον ως ξωκλήσι. Δεν γνωρίζουμε ακριβώς πότε κτίστηκε η Μονή, όμως υπολογίζεται ότι ανήκει στο 12ο αιώνα. Τα πολλά υπολείμματα κελιών γύρο από το ναό αποδεικνύουν ότι εκεί λειτουργούσε κάποτε μεγάλη Μονή η οποία καταστράφηκε επί Τουρκοκρατίας.

Το 1976 το Τμήμα Αρχαιοτήτων ανέλαβε την ανακαίνιση του ναού και σήμερα ο ναός είναι ανακαινισμένος. Είναι κτισμένος από πελεκητή πέτρα της περιοχής εξωτερικά. Η στέγη από πάνω είναι τσιμεντένια, ασπρισμένη και ημικύκλια. Εσωτερικά ο ναός είναι πολύ φτωχικός. Δεν διαθέτει εικονοστάσι παρά μόνο 1–2 εικόνες τοποθετημένες σε καρέκλα. Στο ναό σώζονται οι εξής αγιογραφίες: Άγιοι Κωνσταντίνος και Ελένη, ο Άγιος Ρωμανός ο Μελωδός, η θυσία του Αβραάμ, και η φιλοξενία του Αβραάμ. Οι αγιογραφίες δεν διακρίνονται και τόσο καλά και είναι αρκετά αλλοιωμένες γι' αυτό γίνονται προσπάθειες για την διατήρησή τους. Η μόνη αγιογραφία που είναι διατηρημένη και ευδιάκριτη είναι αυτή που φέρει τη φιλοξενία του Αβραάμ και βρίσκεται στη δυτική είσοδο που είναι ο νάρθηκας, στα δεξιά.


Στο νότιο μέρος του ναού, και σε απόσταση 200 μέτρων από αυτόν, υπάρχει ένας χείμαρρος. Παραπλεύρως του χειμάρρου, υπάρχουν μια σειρά από σπηλαιώδη ασκητήρια τα οποία φαίνεται ότι ήταν προέκταση της Μονής. Ανάμεσα σε αυτά τα σπηλαιώδη ασκητήρια περιλαμβάνεται και η Παλαιά Εγκλείστρα ή Έγκλειστρον του Αγίου Νεοφύτου. Η σπηλιά του Εγκλείστρου στην ανατολική της πλευρά έχει σκαμμένη αψίδα που καλύπτει τάφο και είναι διακοσμημένη με τοιχογραφίες, τις οποίες όμως κατέστρεψαν σε μεγάλο βαθμό οι Τούρκοι κάτοικοι του διπλανού χωριού Σουσκιού. Οι τοιχογραφίες που εικονίζονται είναι: οι τέσσερις Αρχάγγελοι και Χερουβείμ και Σεραφείμ, οι Τρεις Παίδες εν τη καμίνω, ο Άγιος Γεώργιος ο Εκλεκτός, ο Άγιος Ζωσιμάς και η Οσία Μαρία, ο Άγιος Εφραίμ και ο Άγιος Ευθύμιος, η Αγία Αναστασία, οι Άγιοι Κοσμάς και Δαμιανός, Ερμόλαος και Πρόχορος, και οι Ευαγγελιστές. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η απεικόνιση της Αγίας Τριάδος στην οροφή, μέσα σε κύκλο. Η τέχνη των τοιχογραφιών απηχεί την παλαιολόγεια τέχνη με κάποιες δυτικές επιδράσεις.
Το 'Εγκλειστρον λάξευσε περί το 1530 ο εύπορος μοναχός της Μονής των Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης, Ευθύμιος ο Έγκλειστος, μιμούμενος τον Άγιο Νεόφυτο. Φιλοξενούσε 10-15 μοναχούς.

Σήμερα το ξωκλήσι των Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης λειτουργεί μια φορά τον χρόνο στις 21 Μαΐου.

The Monastery of Saints Constantine and Helen is located northeast of the village of Kouklia in the district of Paphos, and is approximately two kilometers outside of this community, on the road towards the villages of Pano Archimandrita. Today, only the Byzantine church of the monastery still survives, which is now operating as a chapel. We do not know exactly when the monastery was built, but it is estimated that it belongs to the 12th century. The many remnants of cells around the church show that once a big monastery operated there, which was destroyed during the Ottoman Period.

In 1976 the Department of Antiquities undertook the renovation of the church and today the church is restored. At the exterior it is built of hewn stone of the region. The roof top is concrete, whitewashed and semicircular. In the interior the church is very poor. It does not have an iconostasis but only 1-2 icons sited on a chair. In the church survived the following murals: Saints Constantine and Helen, Saint Romanos the Melodist, the sacrifice of Abraham, and the hospitality of Abraham. The murals are not in a a good condition and its hard to make out the images, however there are efforts been made to preserve them. The only mural that is preserved and the images are clear is the one bearing the hospitality of Abraham and is located at the western entrance of the narthex, on the right.


At the southern end of the church, and just 200 meters away from it, there is a river. Next to the river, there are a number of cave hermitages which appear to be an extension of the monastery. Among these cave hermitages there is also the Old Egkleistra or the Reclusive of Saint Neophytos. The cave Egkleistra on the eastern side has a carved arch that covers a tomb, and is decorated with murals. However they were largely destroyed by the Turkish inhabitants of the nearby village of Souskiou. The murals depicted are: the four Archangels and Cherubim and Seraphim, the Three Youths in the fiery furnace, Saint George the First, Saint Zosimas and Saint Mary (the Egyptian), Saint Ephrem and Saint Euthymius, Saint Anastasia, Saints Cosmas and Damian, and Ermolaos and Prochorus, and the Evangelists. Of particular interest is the depiction of the Holy Trinity on the roof, inside a circle. The art of the murals reflect the Palaiologan art style with some western influences.
The Egkleistra was carved around 1530 by the wealthy monk of the Monastery of Saints Constantine and Helen, Euthymius the Recluse, mimicking Saint Neophytos. It hosted 10-15 monks.

Today the chapel of Saints Constantine and Helen operates once a year, on May 21.

2 σχόλια:

  1. Η εκκλησία δεν βρίσκεται στα Κούκλια, αλλά στη Σουσκιού που είχε Έλληνες κατοίκους (55 κάτοικοι) μέχρι το 1958 όταν απειλήθηκαν κι εκδιώχθηκαν από τους Μουσουλμάνους (Οθωμανούς τους αποκαλούσε ο μακαρίτης ο πατέρας μου Βρυώνης).
    Νίκος

    ΑπάντησηΔιαγραφή